بررسی تاثیر پروتکل ذهن آگاهی بر استرس ادراک شده و تاب آوری در بزرگسالان (مورد مطالعه: شهر یزد)

استرس ادراک شده یکی از عوامل مهم تهدیدکننده سلامت روان است و تاب آوری نقش محافظتی اساسی در مواجهه با فشارهای روانی ایفا می کند. با توجه به اهمیت این دو سازه و شواهد رو به گسترش درباره اثربخشی ذهن آگاهی، هدف پژوهش حاضر بررسی تاثیر پروتکل ذهن آگاهی بر استرس ادراک شده و تاب آوری بزرگسالان شهر یزد بود. این مطالعه با روش نیمه آزمایشی و طرح پیش آزمون–پس آزمون با گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری شامل بزرگسالان ۲۰ تا ۵۵ سال شهر یزد در سال ۱۴۰۴ بود که از میان آنان ۳۰ نفر به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. گروه آزمایش طی ۸ جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت آموزش پروتکل ذهن آگاهی منطبق بر پروتکل کابات زین (MBSR) و ذهن آگاهی شناختی (MBCT) قرار گرفت و گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه استرس ادراک شده کوهن و پرسشنامه تاب آوری کانر و دیویدسون استفاده شد. داده ها با تحلیل کواریانس تک متغیری تجزیه و تحلیل گردید. نتایج نشان داد که پروتکل ذهن آگاهی موجب کاهش معنادار استرس ادراک شده (p=۰.۰۰۱) و افزایش معنادار تاب آوری (p=۰.۰۰۱) در گروه آزمایش شد. همچنین مقادیر اندازه اثر بیانگر آن بود که بخش قابل توجهی از تغییرات دو متغیر ناشی از مداخله بوده است. بر اساس یافته ها، می توان نتیجه گرفت که آموزش ذهن آگاهی رویکردی موثر در کاهش فشارهای روانی و تقویت سازگاری روان شناختی بزرگسالان به شمار می رود و می تواند در برنامه های ارتقای سلامت روان مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

استرس ادراک شده ، تاب آوری ، پروتکل ذهن آگاهی ، بزرگسالان