رابطه تاب آوری تحصیلی و تنظیم شناختی هیجان با شایستگی تحصیلی دانش آموزان

هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه تاب آوری تحصیلی و تنظیم شناختی هیجان با شایستگی تحصیلی دانش آموزان بود. روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش را کلیه دانش آموزان مقطع متوسطه دوم پایه های دهم، یازدهم و دوازدهم شهرستان آق قلا در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ تشکیل دادند که بر اساس آمار اداره آموزش و پرورش شهرستان تعداد آنها ۴۸۹۰ نفر بود. با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چند مرحله ای ۳۹۶ دانش آموز به عنوان نمونه پژوهشی انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه های تاب آوری تحصیلی ساموئلز (۲۰۰۴)، تنظیم شناختی هیجان گارنفسکی و همکاران (۲۰۰۱) و شایستگی تحصیلی دیپرنا و الیوت (۱۹۹۹) بود. روایی و پایایی پرسشنامه ها در پژوهش های متعدد مورد بررسی و تایید قرار گرفته است. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ و روش های آماری همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه همزمان استفاده شد. یافته های پژوهش نشان داد شایستگی تحصیلی با تاب آوری تحصیلی (۰/۶۴) و راهبردهای انطباقی تنظیم شناختی هیجان (۰/۵۲) رابطه مثبت و معنادار و با راهبردهای غیر انطباقی (۰/۲۸) رابطه منفی و معناداری دارد. در میان خرده مقیاس ها مهارت های اجتماعی از تاب آوری تحصیلی (۰/۶۰) و جهت گیری آینده (۰/۵۸) بیشترین همبستگی را با شایستگی تحصیلی داشتند. همچنین مدل رگرسیون معنادار بوده و متغیرهای پیشبین توانستند ۵۲ درصد از واریانس شایستگی تحصیلی را تبیین کنند (۰/۵۲ = R). بنابراین می توان نتیجه گرفت هر چه دانش آموزان از تاب آوری تحصیلی بالاتر و راهبردهای انطباقی تنظیم شناختی هیجان بیشتری برخوردار باشند و از راهبردهای غیر انطباقی کمتر استفاده کنند، به طبع از شایستگی تحصیلی بالاتری برخوردار خواهند بود.

کلیدواژه ها:

تاب آوری تحصیلی ، تنظیم شناختی هیجان ، شایستگی تحصیلی ، دانش آموزان