طراحی الگوی حمایتی آموزشی برای کاهش پیامدهای شرایط اقتصادی خانواده بر یادگیری دانش آموزان ابتدایی

شرایط اقتصادی خانواده می تواند از مسیرهای گوناگون بر فرصت ها و تجربه یادگیری کودکان اثر بگذارد؛ با این حال، اثر این شرایط را نباید به صورت ساده و قطعی به «توانایی کمتر» دانش آموزان تقلیل داد. هدف مقاله حاضر، طراحی یک الگوی حمایتی آموزشی برای کاهش پیامدهای شرایط اقتصادی خانواده بر یادگیری دانش آموزان ابتدایی است. پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، مروری تحلیلی با رویکرد طراحی الگو است. برای تدوین الگو، یافته های منابع فارسی و لاتین درباره وضعیت اقتصادی اجتماعی، پیشرفت تحصیلی، منابع یادگیری، حمایت خانوادگی و مدرسه ای، رابطه معلم و دانش آموز و مداخلات آموزشی برای دانش آموزان دارای زمینه اقتصادی نامساعد تحلیل و تلفیق شد. بر مبنای این تحلیل، الگویی هشت مرحله ای شامل شناسایی محترمانه نیاز، تشخیص موانع یادگیری، اولویت بندی نیازها، تامین حداقل فرصت یادگیری، حمایت آموزشی هدفمند، حمایت روانی اجتماعی، مشارکت خانواده و شبکه مدرسه، و پایش و پیگیری پیشنهاد شد. منطق اصلی الگو آن است که مدرسه به جای برچسب زنی یا پایین آوردن انتظار از دانش آموز، باید موانع قابل کاهش را شناسایی و فرصت های یادگیری را تقویت کند. این الگو می تواند برای معلمان، مشاوران و مدیران مدارس ابتدایی به عنوان چارچوبی عملی برای حمایت از دانش آموزان مورد استفاده قرار گیرد؛ با این تاکید که اثربخشی قطعی آن نیازمند اعتبارسنجی تجربی در مدارس و بافت های مختلف است.