اثربخشی هنر درمانی مبتنی بر نقاشی درمانی بر تنظیم هیجان کودکان دارای اختلال یادگیری

هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی هنر درمانی مبتنی بر نقاشی درمانی بر تنظیم هیجان کودکان دارای اختلال یادگیری بود. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی کودکان دارای اختلال یادگیری مراجعه کننده به مراکز مشاوره، کلینیک های روان شناختی و مراکز آموزشی توانبخشی شهر کاشان در سال های ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ بود. از میان آنان ۳۰ نفر به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه ۱۵ نفر) جایگزین شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه تنظیم هیجان گراس و جان (۲۰۰۳) بود. گروه آزمایش طی ۱۲ جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت مداخله هنر درمانی مبتنی بر نقاشی درمانی قرار گرفت، در حالی که گروه کنترل هیچ گونه مداخله ای دریافت نکرد. داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیری و تک متغیری در نرم افزار SPSS-۲۶ تحلیل شدند. نتایج نشان داد که با کنترل اثر پیش آزمون، بین دو گروه آزمایش و کنترل در متغیر تنظیم هیجان تفاوت معناداری وجود دارد (۰۰۳/۰=P، ۷۱۰/۴=F). همچنین هنر درمانی مبتنی بر نقاشی درمانی بر مولفه های تنظیم هیجان شامل سرکوبی هیجانی (۰۰۱/۰=P، ۹۱۸/۲۰=F) و ارزیابی مجدد هیجانی (۰۰۱/۰=P، ۲۴۳/۳۱=F) تاثیر معناداری داشت. اندازه اثر کلی مداخله بر تنظیم هیجان برابر با ۱۴۹/۰ به دست آمد که نشان دهنده اثربخشی مطلوب این مداخله است. بر این اساس می توان نتیجه گرفت که هنر درمانی مبتنی بر نقاشی درمانی با فراهم کردن فرصت بیان غیرکلامی هیجان ها، افزایش خودآگاهی هیجانی و تقویت راهبردهای سازگارانه مقابله با هیجان ها، می تواند به بهبود تنظیم هیجان کودکان دارای اختلال یادگیری کمک کند. ازاین رو استفاده از این رویکرد در مراکز مشاوره، مدارس و مراکز توانبخشی برای ارتقای سلامت روان کودکان دارای اختلال یادگیری پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

هنر درمانی ، نقاشی درمانی ، تنظیم هیجان ، اختلال یادگیری