مقایسه اثربخشی درمان شناختی - رفتاری مبتنی بر ذهن آگاهی (MBCT) و آموزش نوروفیدبک بر خودتنظیمی رفتاری و توجه پایدار در کودکان مبتلا به بیش فعالی

پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی درمان شناختی-رفتاری مبتنی بر ذهن آگاهی (MBCT) و آموزش نوروفیدبک بر خودتنظیمی رفتاری و توجه پایدار در کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه/بیش فعالی (ADHD) انجام شد. این مطالعه از نوع نیمه تجربی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و پیگیری با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل کلیه کودکان ۸ تا ۱۲ سال مبتلا به ADHD مراجعه کننده به مراکز مشاوره شهر تهران در سال ۱۴۰۴ بود که از میان آن ها ۶۰ کودک به صورت تصادفی انتخاب و در سه گروه (دو گروه آزمایش و یک گروه گواه، هر گروه ۲۰ نفر) جایگزین شدند. گروه اول تحت ۱۰ جلسه مداخله MBCT، گروه دوم تحت ۲۰ جلسه آموزش نوروفیدبک و گروه گواه در لیست انتظار قرار گرفتند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه خودتنظیمی کودکان (SRQ) و آزمون عملکرد پیوسته (CPT) بود. داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره (MANCOVA) تحلیل شدند. نتایج نشان داد که هر دو مداخله MBCT و نوروفیدبک باعث بهبود معنادار خودتنظیمی رفتاری و افزایش توجه پایدار در کودکان مبتلا به ADHD نسبت به گروه گواه شدند (P<۰.۰۱). با این حال، در مقایسه بین دو روش، نوروفیدبک در بهبود شاخص های توجه پایدار (زمان واکنش و خطای حذف) اثربخشی بیشتری داشت، در حالی که MBCT در ارتقای مولفه های خودتنظیمی رفتاری و کاهش تکانشگری برتری نسبی نشان داد.هر دو روش به عنوان مداخلات مکمل در کنار درمان های دارویی توصیه می شوند. با این وجود، انتخاب نوع مداخله بسته به اولویت مشکل کودک (نقص در توجه یا ضعف در خودتنظیمی) می تواند در بالین مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

بیش فعالی (ADHD) ، درمان شناختی-رفتاری مبتنی بر ذهن آگاهی (MBCT) ، نوروفیدبک ، خودتنظیمی رفتاری ، توجه پایدار