ارائه راهکارهای طراحی شهری در فضاهای رها شده شهری نمونه موردی: فضای رهاشده همجواری پارک بانوان حجاب مشهد

فضاهای رها شده شهری از پیامدهای گسترش شتاب زده شهرها، تغییر الگوهای توسعه، غلبه رویکردهای سواره محور و ضعف در برنامه ریزی و طراحی شهری هستند که اغلب به صورت فضاهایی بی هویت، کم استفاده و گاه ناامن در ساختار شهر ظاهر می شوند. این فضاها با وجود وضعیت نامطلوب کنونی، در صورت مداخله آگاهانه طراحی شهری دارای ظرفیت های بالقوه ای برای تبدیل شدن به فضاهای عمومی فعال و هویتمند می باشند. هدف اصلی این پژوهش، ارائه راهکارهای طراحی شهری برای احیای فضاهای رها شده شهری با تاکید بر ابعاد کالبدی، اجتماعی، عملکردی و زیست محیطی است. روش تحقیق از نظر ماهیت توصیفی-تحلیلی و از نظر رویکرد کیفی و کاربردی است. گردآوری داده ها از طریق مطالعات کتابخانه ای، بررسی مبانی نظری، مشاهده و برداشت میدانی صورت گرفته و در نهایت تحلیل اطلاعات با استفاده از تکنیک QSPM انجام شده است. نمونه موردی، پژوهش فضای رها شده ای به وسعت حدود شش هکتار در همجواری پارک بانوان حجاب شهر مشهد است که به دلیل قرارگیری در مجاورت محورهای شریانی، عبور مسیل، نبود عملکرد فعال و گسست کالبدی به عنوان یک فضای گمشده در ساختار شهری شناخته می شود. نتایج پژوهش نشان می دهد که با تقویت پیوستگی فضایی، ساماندهی لبه های مسیل، تعریف عملکردهای چندمنظوره، ارتقای کیفیت جداره ها، افزایش سرزندگی و توجه به طراحی زیست محیطی و همه شمول می توان این فضای رها شده را به یک فضای عمومی فعال، امن و اجتماع پذیر در مقیاس محله ای و فرامحله ای تبدیل کرد.

کلیدواژه ها:

طراحی شهری ، فضاهای رها شده ، فضاهای گمشده ، راهکار ، پارک بانوان