امکان سنجی استفاده از هوش مصنوعی در مدیریت شهرهای امروز (مطالعه موردی شهر تهران)

افزایش پیچیدگی نظام های شهری، رشد سریع شهرنشینی و گسترش چالش هایی نظیر تراکم، ترافیک، آلودگی محیطی، نابرابری در دسترسی به خدمات و افزایش جرائم شهری ضرورت بهره گیری از فناوری های نوین به ویژه هوش مصنوعی را در مدیریت شهری بیش از هر زمان دیگر برجسته ساخته است. پژوهش حاضر با هدف امکان سنجی استفاده از هوش مصنوعی در چهار حوزه کلیدی مدیریت شهری تهران شامل حمل و نقل هوشمند، کاربری زمین و برنامه ریزی شهری، زیست پذیری و کیفیت زندگی و نظارت و ایمنی شهری انجام شد. روش تحقیق ترکیبی و از نوع اکتشافی توصیفی است؛ در مرحله کیفی تحلیل مضمون با MAXQDA، در مرحله کمی تحلیل های آماری با SPSS شامل CFA، رگرسیون و آزمون های توصیفی اجرا شد. نتایج حاکی از آن است که هوش مصنوعی بیشترین اثرگذاری را بر مدیریت حمل و نقل (۰.۷۱ (B)) و سپس کیفیت زندگی (۰.۶۵) دارد. حوزه کاربری زمین و ایمنی شهری اثر متوسطی دارند. از میان ابعاد امکان سنجی، بعد فنی بالاترین آمادگی (۴۰۱۱) و بعد نهادی سازمانی پایین ترین سطح (۳۰۰۲) را نشان داد. بر این اساس تهران از نظر فنی و اجتماعی ظرفیت مناسبی برای بهره گیری از هوش مصنوعی دارد اما برای استقرار کامل آن نیازمند اصلاح در حکمرانی، داده، ساختار نهادی و قوانین مربوط به حریم خصوصی است. در پایان پیشنهاداتی سیاستی مکان محور مبتنی بر ویژگی های فضایی تهران ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، مدیریت شهری ، حمل و نقل هوشمند ، کیفیت زندگی ، امکان سنجی ، تهران