شهر داده محور، مبانی مفهومی و ویژگیهای کلیدی در برنامه ریزی شهری

شهرهای معاصر به عنوان سیستم هایی پیچیده و پویا با چالش های فزاینده ای در ابعاد کالبدی، اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی مواجه اند که پاسخگویی رویکردهای سنتی برنامه ریزی شهری به این مسائل را با محدودیت جدی روبه رو ساخته است. تحولات جمعیتی نظیر رشد یا پیری، جمعیت، تغییر الگوی خانوار و بازتوزیع فضایی، سکونت در کنار وابستگی متقابل و چندلایه زیرسیستم های شهری ضرورت بازاندیشی در شیوه های تصمیم گیری و حکمرانی شهری را برجسته می کند. در این چارچوب رویکرد شهر داده محور به عنوان الگویی نوین در برنامه ریزی شهری مطرح شده است که بر بهره گیری نظام مند از داده های متنوع شهری به منظور پشتیبانی از تصمیم سازی مبتنی بر شواهد، ارتقای کارایی خدمات شهری و بهبود کیفیت زندگی شهروندان تاکید دارد. هدف این مقاله تبیین مبانی مفهومی شهر داده محور و شناسایی ویژگی ها و مولفه های کلیدی آن در چارچوب برنامه ریزی شهری معاصر است. روش تحقیق مقاله توصیفی-تحلیلی بوده و بر مرور انتقادی ادبیات نظری و پژوهش های مرتبط با داده های شهری و برنامه ریزی مبتنی بر شواهد استوار است. یافته های پژوهش نشان می دهد که یکپارچگی نظام های داده ای، تصمیم گیری مبتنی بر شواهد، پیش بینی پذیری تحولات شهری، افزایش شفافیت و تقویت پاسخگویی در مدیریت شهری از مهم ترین ویژگی های شهر داده محور به شمار می آیند که می توانند نقش موثری در ارتقای اثربخشی و انعطاف پذیری فرآیندهای برنامه ریزی شهری ایفا کنند.

کلیدواژه ها:

شهر داده محور ، حکمرانی شهری ، فناوری های دیجیتال ، زمینه مندی برنامه ریزی شهری