بازخوانی نقش مصالح در شکل گیری حس مکان در معماری معاصر

حس مکان به عنوان یکی از مفاهیم کلیدی در معماری معاصر از تعامل انسان با فضا و کیفیت های مادی حسی و زمانی محیط شکل گرفته است و نقش موثری در ایجاد معنا و حس تعلق ایفا کرده است. این پژوهش بر این دیدگاه استوار است که در معماری مصالح نقشی فراتر از عنصر سازه ای یا زیبایی شناختی دارند و به عنوان عامل اصلی در شکل گیری حس مکان و تقویت حس تعلق کاربر به فضا عمل می کنند. هدف این پژوهش تبیین چگونگی ایجاد حس مکان در فضا با تاکید بر نقش مصالح است و به تحلیل مولفه های موثر مصالح و ارتباط آنها با حس مکان پرداخته است که با روش تحلیلی-توصیفی و بررسی نمونه های موردی انجام شده است و داده ها از طریق تحلیل کالبدی، حسی و ادراکی فضاها گردآوری و تطبیق یافته اند. این پژوهش در انتها نشان می دهد که حس مکان از طریق تعامل همزمان لایه های مادی، حسی و زمانی شکل می گیرد؛ به گونه ای که مصالح با ثبت فرایند ساخت، زمان و حافظه ی فضا بستری برای تجربه زیسته و معنادار فراهم می کنند؛ همچنین تمرکز بر کیفیت های مادی و ادراکی فضا می تواند به عنوان چارچوبی موثر در طراحی معماری معاصر مورد استفاده قرار گیرد و زمینه ساز خلق فضاهایی با هویت و حس تعلق پایدار شود.

کلیدواژه ها:

حس مکان ، حس تعلق ، تجربه فضایی ، مصالح