تبیین بسترهای سیاسی اثرگذار بر معماری رمانتیسم بناهای دولتی سیستان و بلوچستان دوره پهلوی اول

با ظهور دولت مدرن پهلوی اول معماری به عرصه ای حیاتی برای نمایش ایدئولوژی، نوسازی تمرکز قدرت و بازنمایی هویت ملی تبدیل شد. این پژوهش بر بافت خاص جغرافیای سیستان و بلوچستان در دوره پهلوی اول تمرکز کرده است و هدف اصلی آن تبیین شکل گیری جریانات رمانتیسمی در معماری بناهای دولتی زاهدان در دوره پهلوی اول با در نظر گرفتن زمینه های سیاسی حاکم است. روش تحقیق ترکیبی است؛ در مرحله اول از روش تاریخی تفسیری مبتنی بر عقل تاریخی هگل برای تحلیل بستر تاریخی و سیاسی تاثیرگذار استفاده شد و در مرحله دوم روش توصیفی-تحلیلی برای تحلیل کالبدی نمونه ها به کار رفته است. داده ها به صورت تاریخی اسنادی و میدانی گردآوری شدند. جامعه آماری شامل ۴ بنای دوره پهلوی اول در منطقه مذکور خواهد بود که بر اساس نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. نتایج نشان می دهد که معماری دولتی در سیستان و بلوچستان فراتر از ابزار صرف سلطه سازوکاری ترکیبی و چندلایه را منعکس می کند. در این کالبدها عناصر معماری بومی منطقه با نشانه های فرمال مدرن وارداتی تلفیق شده اند و نظامی نمادین تحت عنوان «رمانتیسم استعماری» شکل گرفته است. معماری پهلوی اول در سیستان و بلوچستان روایتی پیچیده و شرقی از مدرنیته است که در مرز میان استعمار درونی و تخیل بومی هویت یافته است.

کلیدواژه ها:

اندیشه رمانتیسم ، جریان های سیاسی ، مدرنیزاسیون ، معماری پهلوی اول ، سیستان و بلوچستان