پلتفرمی شدن تماشای فیلم و دگردیسی رفتار فرهنگی از نتفلیکس تا فیلیمو با اتکا به نظریه های بیونگ چول هان

گسترش پلتفرم های نمایش درخواستی در جهان و ایران تجربه تماشای فیلم و سریال را از یک کنش جمعی زمانمند و مکان مند به شکلی فردی، پیوسته و داده محور دگرگون کرده است. این مقاله با تمرکز بر نتفلیکس به عنوان نمونه خارجی و فیلیمو، نماوا و فیلمنت به عنوان نمونه های داخلی نشان می دهد که پلتفرمی شدن فقط تحول در شیوه توزیع محتوا نیست بلکه تغییری عمیق در رفتار فرهنگی مخاطبان و منطق تولید فرهنگی است. در این وضعیت انتخاب، اثر، مدت تماشا، ریتم مصرف و حتی نحوه گفت وگو درباره فیلم ها و سریال ها بیش از پیش در پیوند با طراحی رابط، سازوکارهای پیشنهاددهی و رقابت بر سر جلب و حفظ توجه قرار می گیرد. مقاله با بهره گیری از چارچوب نظری بیونگ چول هان، به ویژه مفاهیم جامعه خستگی، روان سیاست ورزی و اینفوکراسی استدلال می کند که پلتفرم ها اوقات فراغت را نیز به میدان عملکرد خودنظارتی و مصرف شتاب گرفته تبدیل می کنند. در نتیجه، در سطح فردی با فرسایش، تمرکز، اضطراب انتخاب و عادت به تماشای پیوسته روبه رو هستیم و در سطح اجتماعی، خصوصی شدن تجربه فرهنگی، کوتاه مدت شدن چرخه های گفت وگو و جابه جایی مرجعیت از نقد سنتی به الگوریتم و ترند تقویت می شود. مقاله در نهایت نتیجه می گیرد که مسئله اصلی نه حذف سینما بلکه دگرگونی صورت تجربه فرهنگی در عصر پلتفرم ها و ضرورت مواجهه انتقادی با پیامدهای آن در ایران و جهان است.

کلیدواژه ها:

پلتفرمی شدن تماشا ، اقتصاد -توجه ، الگوریتم های توصیه گر ، رفتار فرهنگی مخاطب ، بیونگ چول هان