ارزیابی عملکرد لایه اساس قیری با دانه بندی باز در افزایش دوام و کاهش ترک خوردگی روسازیهای آسفالتی

ترک خوردگی یکی از مهمترین عوامل کاهش عملکرد و عمر بهره برداری روسازیهای آسفالتی است که به دلایل مختلفی از جمله بارگذاری ترافیکی، خستگی، تغییرات دمایی، نشست لایه های زیرین و انعکاس ترک از لایه های قدیمی ایجاد می شود. گسترش ترک ها علاوه بر کاهش ظرفیت باربری روسازی نفوذ آب به لایه های زیرین را تسهیل کرده و موجب تشدید خرابی هایی نظیر شیار شدگی، جداشدگی، چاله و تخریب سازهای روسازی می شود. از این رو توسعه روش های نوین برای کنترل ایجاد و گسترش ترک ها همواره یکی از مهمترین موضوعات پژوهشی در مهندسی روسازی بوده است. یکی از راهکارهای نوین در این زمینه استفاده از لایه اساس قیری با دانه بندی باز (Open-Graded Bituminous Base - CGB) است. این لایه به دلیل درصد فضای خالی بیشتر، قابلیت جذب و توزیع تنش، کاهش تمرکز تنش در محل ترک ها و افزایش انعطاف پذیری سازه روسازی می تواند نقش موثری در کاهش ترک های انعکاسی، ترک های ناشی از خستگی و ترک های حرارتی ایفا کند. علاوه بر این ساختار متخلخل این لایه موجب بهبود زهکشی داخلی روسازی و کاهش فشار آب حفره ای شده و از تخریب ناشی از رطوبت جلوگیری می کند. در این مقاله ضمن بررسی مبانی نظری عملکرد لایه اساس قیری با دانه بندی باز نتایج مطالعات انجام شده در زمینه تاثیر این لایه بر دوام روسازی، کنترل ترک خوردگی، کاهش تنش های کششی و افزایش عمر بهره برداری مرور و تحلیل شده است. همچنین مزایا، محدودیت ها، ملاحظات طراحی و الزامات اجرایی این فناوری مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج مطالعات نشان می دهد که استفاده صحیح از لایه اساس قیری با دانه بندی باز می تواند ضمن افزایش عمر روسازی هزینه های تعمیر و نگهداری را کاهش داده و عملکرد روسازی را در شرایط اقلیمی و ترافیکی مختلف بهبود بخشد.

کلیدواژه ها:

روسازی آسفالتی ، لایه اساس قیری ، دانه بندی باز ، ترک خوردگی ، دوام روسازی ، عملکرد روسازی