ارتباط وضعیت بدنی میشها الگوی تغذیه با تلفات بره در گله های خرد گوسفندی خراسان شمالی

پیشینه: کاهش تلفات بره در گله های خرد گوسفندی از موضوعات مهم مدیریت دام در مناطق روستایی است. در چنین سامانه هایی وضعیت بدنی میش ها می تواند تصویری میدانی از ذخایر بدنی و کفایت نسبی تغذیه ارائه کند اما تلفات بره معمولا فقط با یک عامل توضیح داده نمی شود و به مجموعه ای از شرایط تغذیه ای، مدیریتی و بهداشتی وابسته است. روش بررسی: این گزارش بر پایه یک پیمایش مقطعی میدانی در ۵۲ گله خرد گوسفندی در چهار روستای مجاور در استان خراسان شمالی تهیه شد. در هر گله ۱۲ میش بالغ به صورت تصادفی برای ارزیابی وضعیت بدنی انتخاب شدند و در مجموع ۶۲۴ میش بررسی شد. اطلاعات گله ها شامل تعداد میش ها، تعداد بره ها، تلفات بره، الگوی خوراک دهی و برخی ویژگی های مدیریتی ثبت شد. یافته ها: میانگین وضعیت بدنی گله ها در محدوده نسبتا پایین تا متوسط قرار داشت و بخش قابل توجهی از دامداران محدودیت های خوراکی یا تغذیه ای را به عنوان مشکل اصلی مطرح کردند. در جمع بندی نتایج میش های شیرده نسبت به میش های خشک وضعیت بدنی پایین تری داشتند. همچنین گله هایی که الگوی خوراک دهی متنوع تری داشتند به طور کلی وضعیت بدنی بهتری نشان دادند. در سطح گله وضعیت بدنی بالاتر با تلفات کمتر بره همراه بود اما ارتباط آن با خروجی بره به ازای میش در تحلیل خلاصه شده قوی و قطعی تلقی نشد. نتیجه گیری: نتایج این گزارش نشان می دهد که پایش منظم وضعیت بدنی می تواند به عنوان یک ابزار ساده و کم هزینه برای شناسایی گله های در معرض ضعف تغذیه ای و خطر بیشتر تلفات بره استفاده شود. با این حال به دلیل ماهیت مقطعی داده ها و نبود اطلاعات فردی بره ها این یافته ها باید به صورت کاربردی و احتیاطی تفسیر شوند و نه به عنوان اثبات رابطه علت و معلولی.

کلیدواژه ها:

وضعیت بدنی میش ، تلفات بره ، گله خرد ، تغذیه ، خراسان شمالی