تعیین محدوده کشندگی و غلظت میانه کشنده (۹۶-LC۵۰) اسید اگزالیک و اسید فرمیک در ماهی زینتی کاراس طلایی (Carassius auratus)

اگزالیک اسید و فرمیک اسید دو اسید آلی یافت شده در طبیعت می باشند که می توانند جایگزین های خوبی برای داروهای قدیمی تر در صنعت آبزی پروری باشند. از این رو هدف از انجام مطالعه حاضر تعیین محدوده کشندگی و غلظت اسید فرمیک و اسید اگزالیک در ماهی کاراس طلایی بود. جهت انجام این آزمایش، ۹۶-LC۵۰ میانه کشنده قطعه بچه ماهی کاراس طلایی با میانگین وزن ۵ تا ۱۵ گرم در داخل تانک های آکواریوم های ۴۰۰ لیتری قرار داده شدند. سپس برای تعیین درصد بازماندگی ماهیان در شرایط طبیعی آزمایش و تحت تاثیر غلظت های مورد نظر اسید اگزالیک و اسید فرمیک آزمایش ها در ۵ تیمار هر کدام با سه تکرار در طول مدت ۹۶ ساعت انجام گرفت. پس از انجام آزمایش ها سمیت حاد میزان مرگ و میر ماهیان در فاصله زمانی ۷۲، ۴۸، ۲۴ و ۹۶ ساعت ثبت و بر اساس آن درصد تغییرات مرگ و میر بچه ماهیان نسبت به شاهد محاسبه و از جدول پروبیت عدد مربوط به هر یک از تغییرات استخراج و در ستون جدول پروبیت کاهش LC۵۰ و لیو جدول مرگ و میر قرار گرفت. نتایج به دست آمده در مطالعه حاضر بیانگر آن است که با افزایش زمان LC۵۰ افزایش می یابد به نحوی که در ماهیان دریافت کننده اسید فرمیک در زمان ۲۴ ساعت ۱۶۲.۱۵۰ LC۵۰ گزارش شد، در زمان ۴۸ ساعت ۱۵۹.۲ LC۵۰ گزارش شد و در زمان ۷۲ ساعت ۱۵۱.۲۵۰ LC۵۰ گزارش شد و در ماهیان دریافت کننده اسید اگزالیک در زمان ۲۴ ساعت ۱۳۶.۷۵۳ LC۵۰، در زمان ۴۸ ساعت ۱۳۴.۵۸۹ LC۵۰، در زمان ۷۲ ساعت ۱۷۵.۰۲۸ LC۵۰ و در زمان ۹۶ ساعت ۱۵۰.۰۴۰ LC۵۰ بود. به طور کلی هم در اسید فرمیک و هم در اسید اگزالیک، زمان اثر مثبتی در تعداد مرگ ومیر ماهی ها دارد اما اثر در زمان ۹۶ ساعت شدیدتر است. LC۵۰ در طی زمان به طرز معناداری کاهش پیدا می کند اما به طور کلی در ۹۶ ساعت LC۵۰ در اگزالیک اسید تفاوت چندانی با فرمیک اسید ندارد. با توجه به نتایج به دست آمده مشخص شد که اسید فرمیک و اسید اگزالیک در دوز ۵۰ میلی گرم در لیتر تاثیر مخربی بر ماهیان مورد بررسی ندارند و می توان با توجه به خواص ضد میکروبی و ضدعفونی کنندگی دو اسید مورد بررسی با رعایت دوز مصرفی (دوز ۵۰ میلی گرم در لیتر) در صنعت آبزی پروری از این ترکیبات استفاده نمود. با این حال جهت مشخص شدن تمامی جوانب، انجام مطالعات بیشتر ضروری به نظر می رسد.

کلیدواژه ها:

ماهی کاراس طلایی ، اسید فرمیک ، اسید اگزالیک ، غلظت میانه کشنده (۹۶-LC۵۰)