تحلیل نقش دوقلوی دیجیتال (Digital Twin) در ارتقای تاب آوری اقلیمی شهرهای هوشمند (مطالعه موردی: شیراز)

با گسترش سریع شهرنشینی و افزایش پیچیدگی مسائل شهری، نیاز به بهره گیری از رویکردهای نوین و هوشمند در برنامه ریزی شهری بیش از پیش احساس می شود. در این میان، کلان داده ها و هوش مصنوعی به عنوان دو فناوری کلیدی، نقش مهمی در تحول نظام مدیریت شهری و حرکت به سوی شهرهای هوشمند ایفا می کنند. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی تاثیر کلان داده ها و هوش مصنوعی بر بهینه سازی برنامه ریزی شهری در شهرهای هوشمند انجام شده است. این تحقیق از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی-تحلیلی با رویکردی ترکیبی (کیفی-کمی) است. داده ها از طریق مطالعات کتابخانه ای، تحلیل اسناد و نظرات کارشناسان گردآوری شده و با استفاده از روش های تحلیل محتوا و تکنیک های آماری مورد بررسی قرار گرفته اند. همچنین، از قابلیت های تحلیلی هوش مصنوعی برای بررسی الگوها و پیش بینی روندهای شهری استفاده شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که کلان داده ها با فراهم سازی اطلاعات گسترده و بلادرنگ، امکان شناخت دقیق تر پویایی های شهری را فراهم می کنند و هوش مصنوعی با تحلیل این داده ها، به پیش بینی روندها و بهبود فرآیند تصمیم گیری کمک می کند. این فناوری ها در حوزه هایی مانند مدیریت ترافیک، بهینه سازی مصرف انرژی و ارتقای خدمات شهری، موجب افزایش کارایی، کاهش هزینه ها و بهبود کیفیت زندگی شهروندان شده اند. همچنین، نتایج نشان می دهد که یکپارچگی داده ها، زیرساخت های فناوری و سطح مهارت نیروی انسانی از عوامل کلیدی در موفقیت پیاده سازی این رویکرد هستند. در عین حال، چالش هایی مانند مسائل مربوط به حریم خصوصی، امنیت داده ها، پراکندگی اطلاعات و ضعف زیرساخت ها، از موانع اصلی بهره گیری موثر از این فناوری ها به شمار می روند. در مجموع، نتایج این پژوهش بیانگر آن است که کلان داده ها و هوش مصنوعی می توانند نقش موثری در بهینه سازی برنامه ریزی شهری ایفا کرده و زمینه ساز توسعه شهرهای هوشمند پایدار و کارآمد شوند.

کلیدواژه ها:

کلان داده ها ، هوش مصنوعی ، برنامه ریزی شهری ، شهر هوشمند ، تصمیم گیری داده محور ، مدیریت شهری