ارائه چارچوب مفهومی یکپارچه برای تحقق شهرهای هوشمند و پایدار

با گسترش چالش های پیچیده شهری از جمله رشد سریع شهرنشینی، فشار بر منابع، ناکارآمدی نظام های مدیریتی و پیامدهای زیست محیطی، تحقق هم زمان هوشمندی و پایداری به یکی از مسائل بنیادین برنامه ریزی شهری معاصر تبدیل شده است. مسئله اصلی این پژوهش، فقدان یک چارچوب مفهومی یکپارچه است که بتواند ابعاد فناورانه، اجتماعی، اقتصادی، زیست محیطی و نهادی شهرهای هوشمند و پایدار را به صورت منسجم تبیین کند. هدف پژوهش حاضر، ارائه یک چارچوب مفهومی جامع برای تحقق شهرهای هوشمند و پایدار با رویکردی فرابخشی و سیستمی است. روش پژوهش، توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر تحلیل نظام مند ادبیات علمی و اسناد تخصصی مرتبط با شهر هوشمند و توسعه پایدار شهری است که از طریق کدگذاری مفهومی و تلفیق نظری انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که تحقق شهرهای هوشمند و پایدار مستلزم هم پیوندی پنج بعد اصلی شامل زیرساخت های هوشمند، حکمرانی و مدیریت شهری، سرمایه انسانی و اجتماعی، پایداری زیست محیطی و نوآوری اقتصادی است که در قالب یک نظام تعاملی و پویا عمل می کنند. بر اساس این یافته ها، چارچوب مفهومی پیشنهادی ارائه می شود که روابط درونی و سازوکارهای هم افزای این ابعاد را تبیین می کند. نتایج پژوهش حاکی از آن است که استفاده از این چارچوب می تواند به عنوان مبنایی نظری برای سیاست گذاری، برنامه ریزی و پژوهش های آینده در مسیر تحقق شهرهای هوشمند و پایدار مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

شهر هوشمند ، شهر پایدار ، چارچوب مفهومی ، برنامه ریزی شهری ، توسعه پایدار