بررسی پدیده گردوغبار و اثرات مختلف آن در استان گلستان

پدیده گرد و خاک پدیده ای معمول در مناطق خشک و نیمه خشک معرفی شده است ولی با توجه به وسعت عملکرد و طول مسیر عبور این پدیده گاهی در مناطق بسیار دورتر از منشاء شکل گیری نیز دیده می شود. طی سال های اخیر استان گلستان از پدیده خشکسالی در امان نبوده و خسارت های فراوانی را در این زمینه متحمل شده است. یکی از اثرات خشکسالی از بین رفتن پوشش های گیاهی، خشک شدن تالاب ها و بیابان زایی می باشد که این موارد به نوبه خود باعث ایجاد بستر مناسب برای پدیده گردوغبار و تشدید آن در استان گلستان شده است بطوریکه حتی در مواردی بر اثر این پدیده دید افقی به ۱۰۰ متر نیز کاهش یافته است. بر اساس آمارهای موجود طی ۱۰ سال اخیر، تکرار وقوع پدیده گرد و خاک در منطقه رو به افزایش است و موجب شده که به عنوان یکی از مخاطرات جوی در استان شناسایی شود. در سال های اخیر با توجه افزایش شدت خشکسالی و عقب نشینی آب دریای خزر، خشک شدن تالاب ها و از بین رفتن پوشش گیاهی، چشمه های جدید گرد و غبار ایجاد شده است. از جمله در منطقه بالکان ترکمنستان به سبب عقب نشینی دریا در شرایط مساعد جدی توده های گرد و غبار تشکیل شده و از مرزهای شمالی در فاصله زمانی کوتاه وارد استان گلستان می شود. از جمله اثرات بالقوه و آسیب رسان پدیده گرد و غبار در استان شامل تاثیر بر عملکرد محصولات کشاورزی، دامپروری، آسیب به جنگل ها و محیط زیست، گردشگری، کیفیت هوا، بهداشت و گسترش و تشدید بیماری ها خصوصا بیماران قلبی و ریوی، گسترش آفات، حمل و نقل، انرژی و فعالیت های اقتصادی و اجتماعی می باشد. با توجه به اینکه استان گلستان دارای طبیعت و اقلیم متنوع و مناطق جنگلی گسترده و قطب کشاورزی در تولید محصولات استراتژیک از جمله گندم، سویا و برخی محصولات باغی می باشد، گسترش و تشدید پدیده گرد و غبار می تواند خسارت های جبران ناپذیری به اقتصاد استان و کشور وارد نماید.

کلیدواژه ها:

گردوغبار ، آلودگی هوا ، اقلیم ، استان گلستان