بررسی فرآیند مسیریابی در فضای داخلی ساختمان پلاسکو و تبیین اصول شناخت فضایی و مولفه های تسهیل کننده حرکت در این فضاها

بیان مسئله حوادث آتش سوزی در کشور فراوانی زیادی دارند و خسارات جانی و مالی بسیاری وارد می کنند. در ساختمان هایی مانند پلاسکو طراحی نامناسب مسیرهای دسترسی و مسیریابی داخلی می تواند باعث سردرگمی و افزایش خطرات هنگام حوادث شود. بنابراین، شناخت دقیق فرآیند مسیریابی و بهبود آن ضروری است. ساختمان پلاسکو که در سال ۱۳۴۱ به بهره برداری رسید، ساختمانی ۱۵ طبقه با اسکلت فلزی و ارتفاع حدود ۶۰ متر است که بیش از ۵۸۰ واحد تجاری را در خود جای داده بود. این بنا با پلان مربعی به ابعاد ۳۰×۳۰ متر طراحی شده و دارای یک ساختمان ۵ طبقه مجاور اما سازه ای مستقل است. طراحی پلکان باز ساختمان به گونه ای بود که کاربران پس از عبور از یک طبقه باید از جلوی آسانسور عبور کرده و سپس وارد پلکان بعدی شوند؛ این طراحی از نظر ایمنی حریق ضعیف محسوب می شود. هدف پژوهش این مطالعه به بررسی فرآیند مسیریابی در فضای داخلی ساختمان پلاسکو و تبیین اصول شناخت فضایی و مولفه های تسهیل کننده حرکت در این فضاها می پردازد. روش تحقیق توصیفی-استنباطی و به شیوه کمی و کیفی انجام شده است. از تکنیک نحوفضا و چیدمان فضا برای تحلیل و بررسی استفاده گردید. یافته ها نشان می دهد اصول سلسله مراتب و سیرکولاسیون در مسیریابی ساختمان پلاسکو کمتر مورد توجه قرار گرفته است. با حذف پلکان اصلی، ایجاد پلکان های با دهانه کوچکتر، استفاده از پله برقی و آسانسور در دو طرف ساختمان، به ویژه در زیرزمین، همکف و طبقات، ارتباط دیداری و حرکتی در فضاها به طور قابل توجهی افزایش یافته است. این تغییرات منجر به کاهش سردرگمی کاربران، خواناتر شدن فضاهای ارتباطی و تسهیل مسیریابی می شود که نهایتا درک بهتر فضای داخلی را به همراه دارد.

کلیدواژه ها:

مسیریابی ساختمان پلاسکو ، چیدمان فضا ، بازسازی