بهینه سازی هندسه حیاط مرکزی در خانه های آپارتمانی برای افزایش نور روز و حریم خصوصی

حیاط مرکزی به عنوان قلب تپنده ی معماری سنتی ایران عنصری کلیدی در معماری گذشته بسیاری از تمدن های کهن نیز بوده است که در ساختمان های آپارتمانی مدرن می تواند نقش مهمی در بهبود دسترسی به نور روز طبیعی و حفظ حریم خصوصی ایفا کند این مقاله بر اساس بررسی بیش از ۴۰ مطالعه معتبر و جدید (۲۰۲۱-۲۰۲۵) از پایگاه های معتبر به تحلیل پارامترهای هندسی حیاط مرکزی مانند نسبت طول به عرض (L/W) نسبت ارتفاع به عرض (H/W) جهت گیری و عناصری مانند پوشش گیاهی می پردازد نتایج شبیه سازی با ابزارهای Radiance و EnergyPlus نشان می دهد که هندسه مستطیل شکل با نسبت طول به عرض حدود ۱ به ۱.۵ تا ۲ و نسبت ارتفاع به عرض حدود ۲:۱ تا ۳:۱ در اقلیم های خشک ایران نور مفید (UDI) را تا ۳۰ درصد افزایش می دهد نفوذ دید خارجی را تا ۴۵ درصد کاهش می دهد و مصرف انرژی را تا ۳۵ درصد کم می کند منابع فارسی نیز کاربرد عملی این رویکردها را در بافت های شهری ایران تایید می کنند این یافته ها راهکارهای عملی و قابل اجرا برای معماران مشاوران و سیاست گذاران شهری ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

حیاط مرکزی ، بهینه سازی هندسه ، نور روز ، حریم خصوصی ، ساختمان آپارتمانی