مرور نظام مند شاخصهای کلیدی عملکرد (KPI) در پروژه های عمرانی روندها کاربردها و شکافهای پژوهشی

شاخص های کلیدی عملکرد (Key Performance Indicators: KPI) طی دو دهه اخیر از ابزارهای ساده کنترل پروژه به چارچوب هایی راهبردی و چند بعدی برای ارزیابی عملکرد پروژه های عمرانی تکامل یافته اند هدف این پژوهش ترسیم سیر تکامل مفهومی، شناسایی روندهای غالب پژوهشی و استخراج شکاف های تحقیقاتی در کاربرد KPI در صنعت ساخت و ساز از طریق یک مرور نظام مند ادبیات است. بدین منظور جستجویی جامع در پایگاه های اطلاعاتی معتبر مانند Springer, ScienceDirect, ASCE Library و IEEE Xplore با استفاده از کلیدواژه های "Key Performance Indicator" OR "KPI" AND ("construction" OR "infrastructure" OR "project management") انجام شد. در نهایت ۶۷ مقاله مرتبط (شامل ۶۰ مقاله انگلیسی و ۷ مقاله فارسی) منتشر شده در بازه زمانی ۲۰۰۷ تا ۲۰۲۵ برای تحلیل محتوا مورد بررسی قرار گرفتند. یافته ها نشان می دهد که ادبیات این حوزه شاهد تحولی بنیادین از رویکرد سنتی مثلث "آهنین زمان، هزینه، کیفیت" به سوی مدل های چند بعدی شامل پایداری زیست محیطی، اجتماعی، اقتصادی، مدیریت ذینفعان، ایمنی و نوآوری بوده است. این تحول به ویژه با افزایش چشمگیر پژوهش های مرتبط با کاربرد فناوری های دیجیتال (نظیر BIM، هوش مصنوعی و بلاک چین) در طراحی و پایش KPIها از سال ۲۰۲۰ به بعد شتاب گرفته است. در مجموع این پژوهش با تلفیق منسجم دانش موجود نقش های راهبردی برای تحقیقات آینده ارائه می دهد و بر ضرورت توسعه سیستم های هوشمند و یکپارچه KPI به منظور ارتقای تصمیم گیری مدیریتی و بهبود نتایج پروژه در عصر ساخت و ساز پایدار و دیجیتال تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

شاخص کلیدی عملکرد (KPI) ، مدیریت پروژه ، ساخت ، زیر ساخت ، پایداری ، مدل سازی اطلاعات ساختمان (BIM)