معماری اجتماع محور و توسعه پایدار محلی راهبردی برای توانمند سازی اقتصادی زنان سوزن دوز زابل

سیستان و بلوچستان به عنوان نماد غنی فرهنگ و تاریخ ایران شناخته می شود. زابل خواستگاه هنر بومی این منطقه یعنی سوزن دوزی می باشد. سوزن دوزی به عنوان بخشی از هویت فرهنگی این منطقه نه تنها نمایانگر هنر و خلاقیت زنان زابلی است بلکه پتانسیل تبدیل شدن به محرکی برای توسعه اقتصادی پایدار را داراست اما متاسفانه امروزه با توجه به مشکلات بسیاری این هنر جایگاه خود را از دست داده است. توسعه پایدار محلی با بهره گیری از منابع بومی و تقویت اقتصاد محلی فرصتی برای ایجاد کارآفرینی و بهبود معیشت زنان سوزن دوز فراهم می کند. این راهبرد، از طریق ایجاد شبکه های اجتماعی، بازاریابی محصولات و حفظ میراث فرهنگی می تواند به ارتقای جایگاه اجتماعی و اقتصادی زنان کمک کند. همچنین معماری اجتماع محور با تاکید بر مشارکت زنان در طراحی و اجرای پروژه های محلی، زمینه ساز افزایش اعتماد به نفس و خودباوری آنها خواهد شد. این مقاله به بررسی چگونگی بهره گیری از این رویکرد برای توانمندسازی اقتصادی زنان سوزن دوز زابل می پردازد. روش تحقیق در این پژوهش به صورت کیفی می باشد. در این پژوهش، ابتدا به بررسی رویکردی در معماری تحت عنوان معماری اجتماع پذیر پرداختیم. همچنین توسعه پایدار محلی و اصول آن با تمرکز بر بعد اجتماعی محیط زیست و اقتصادی زابل پرداخته شد. در مرحله بعد نقش صنایع دستی در توانمندسازی زنان با تمرکز بر هنر سوزن دوزی مورد مطالعه قرار گرفت و به اهمیت اشتغال از این طریق پرداخته شد. در پایان راهکارهایی برای توسعه پایدار محلی از طریق معماری اجتماع محور داده شد که می توان به طراحی فضاها و المان های معماری با الهام از سوزن دوزی بلوچ اشاره کرد. ایجاد مکان هایی با هدف احیای این هنر دستی نیز می تواند به عنوان راهکاری در این زمینه در نظر گرفته شود.

کلیدواژه ها:

معماری اجتماع محور ، توسعه پایدار ، توانمند سازی اقتصادی ، سوزن دوزی سیستان ، زنان سوزن دوز