ارزیابی پتانسیل زیتون تلخ Melia azedarach و میسکانتوس (× Miscanthus giganteus) به عنوان منابع لیگنوسلولزی پایدار با رویکرد بهینه سازی مصرف انرژی در صنعت تخته خرده چوب

از آنجایی که کاهش وابستگی به چوب های جنگلی نه تنها موجب حفظ منابع طبیعی می شود بلکه با کاهش مصرف انرژی در مراحل برداشت، حمل ونقل و فرآوری به بهبود بهره وری انرژی در زنجیره تولید کامپوزیت های لیگنوسلولزی نیز کمک می کند، با توجه به کاهش مستمر سطح جنگل ها و محدودیت منابع لیگنوسلولزی چوبی مناسب برای صنایع چوب و کامپوزیت های خرده ای در کشور، بهره گیری از منابع جایگزین نظیر گونه های درختی تند رشد و مواد لیگنوسلولزی دورریز می تواند راهکاری موثر برای جبران این کمبود در تولید انواع کامپوزیت های خرده ای از جمله تخته خرده چوب باشد. تخته خرده چوب به عنوان یکی از مهم ترین کامپوزیت های خرده ای قابلیت استفاده از طیف وسیعی از مواد اولیه لیگنوسلولزی را در فرآیند تولید خود دارا بوده و به دلیل هزینه تولید پایین و قیمت اقتصادی از جایگاه ویژه ای در صنعت چوب برخوردار است. علاوه بر این، استفاده از منابع لیگنوسلولزی غیرچوبی و دورریزهای گیاهی در تولید تخته خرده چوب می تواند نقش مهمی در بهینه سازی مصرف انرژی ایفا کند زیرا این نوع مواد اولیه معمولا به فرآیندهای آماده سازی و فرآوری ساده تر، زمان رشد کوتاه تر و انرژی کمتری در مقایسه با چوب های جنگلی نیاز دارند. در این راستا نتایج پژوهش ها نشان می دهد که گونه های گیاهی جایگزین نظیر زیتون تلخ به عنوان گونه ای تند رشد با خواص فیزیکی و مکانیکی مناسب، و همچنین گیاه میسکانتوس به عنوان یک گیاه خودرو که سالانه به طور گسترده در مناطق شمالی کشور رشد می کند و در حال حاضر کاربرد مشخصی نداشته و عمدتا سوزانده یا به عنوان پسماند رها می شود، می توانند به عنوان مواد اولیه بالقوه برای تولید تخته خرده چوب مورد استفاده قرار گیرند. بهره گیری از این منابع ضمن جلوگیری از اتلاف انرژی ناشی از سوزاندن یا دفع پسماندهای گیاهی، امکان تولید تخته خرده چوب با خواص فیزیکی و مکانیکی مناسب و قابلیت رقابت با تخته های متداول و در عین حال مصرف انرژی کمتر و سازگاری بیشتر با اصول توسعه پایدار را فراهم می سازد.

کلیدواژه ها:

تخته خرده چوب ، زیتون تلخ ، میسکانتوس ، درختان تند رشد