تحلیل محتوای عوامل ساختاری موثر بر پوسچر نامناسب اپراتورهای جرثقیل سقفی: یک مطالعه کیفی

مقدمه: پوسچر نامناسب در محیط کار، یکی از عوامل اصلی اختلالات اسکلتی- عضلانی به شمار می رود و برای اپراتورهای جرثقیل سقفی که در شرایط محدود و پرتنش کار می کنند، اهمیت ویژه ای دارد. هدف از انجام پژوهش حاضر، شناسایی عوامل ساختاری موثر بر ایجاد پوسچر نامناسب در ایستگاه کاری این اپراتورها بود. روش ها: این مطالعه کیفی با رویکرد تحلیل محتوای قراردادی در سال ۱۴۰۳ بر روی اپراتورهای جرثقیل سقفی یک صنعت بزرگ فولاد انجام شد. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختار یافته جمع آوری و در نرم افزار MAXQDA تحلیل گردید تا کدها و عوامل موثر بر اختلالات اسکلتی- عضلانی شناسایی و دسته بندی شود. یافته ها: عوامل موثر بر پوسچر نامناسب اپراتورهای جرثقیل سقفی در دو گروه اصلی «طراحی کابین و صندلی اپراتوری» قرار گرفت. این عوامل در ۱۷ کد شناسایی گردید. عوامل کابین شامل نقص سیستم فرمان، فضای پای نامناسب، لرزش، جانمایی نامناسب اهرم ها، محدودیت دید، دشواری ارتباط با کارکنان، محدودیت فضا، ارتفاع نامناسب، دشواری نظافت شیشه ها و کمبود روشنایی و عوامل صندلی شامل «عدم قابلیت تنظیم و چرخش، نبود اهرم کنترل روی صندلی، عدم مهار مناسب به کف کابین، کیفیت پایین مواد، نقص سیستم تعلیق و دشواری در قرارگیری راحت بر روی صندلی» بود. نتیجه گیری: طراحی ارگونومیک کابین و صندلی اپراتورهای جرثقیل سقفی شامل قابلیت تنظیم، سیستم تعلیق مناسب و استفاده از مواد با کیفیت، فشارهای جسمانی را کاهش و راحتی اپراتور را افزایش می دهد. بهینه سازی فضای کابین، کاهش لرزش و بهبود دید نیز کارایی و پوسچر اپراتورها را بهبود می بخشد و می تواند مبنای طراحی محیط های کاری ایمن و کارامد برای این مشاغل باشد.

کلیدواژه ها:

Overhead crane operators ، Awkward posture ، Musculoskeletal disorders ، Ergonomics ، اپراتور جرثقیل سقفی ، پوسچر نامناسب ، اختلالات اسکلتی- عضلانی ، ارگونومی