بازتاب کهن الگوی «زن چنگ نواز» در نگاره نوای مهر اثر محمود فرشچیان با رویکرد نظریه کارل گوستاو یونگ

در کانون نگاره نوای مهر اثر محمود فرشچیان، پیکره تصویری زنی مثالی قرار دارد که همه موجودات را مسحور نوای ساز چنگ نموده و به عنوان کهن الگوی زایندگی، رویش و مادر مجموعه ای از تضادها پذیرفته شده است. این جستار برای نخستین بار تلاش دارد زن چنگ نواز را با رویکرد یونگ مورد تحلیل اسطوره شناختی قرار دهد. پژوهش حاضر به دنبال پاسخگویی به این سوالات است که مظاهر کهن الگوی بزرگ مادر نخستین در نگاره نوای مهر فرشچیان کدم اند؟ چه ارتباطی بین مفاهیم اسطوره ای زنانه در ساختار نگارگری فرشچیان برقرار است؟ هدف این پژوهش، واکاوی کهن الگوها و تبیین پیوند آن ها با مفاهیم اسطوره ای و کشف پیام های نگاره نوای مهر است. پژوهش حاضر با رویکردی کیفی و ماهیتی توصیفی-تحلیلی انجام شده است. گردآوری داده ها با بهره گیری از منابع اسنادی و مطالعات کتابخانه ای صورت گرفته و تحلیل یافته ها به روش تحلیل محتوای کیفی انجام یافته است. یافته ها نشان می دهد که در نگاره نوای مهر، از منظر نقد یونگ، ویژگی هایی همچون مهر مادرانه، نیروی باروری و عشق، از زن چنگ نواز، کهن الگویی در جایگاه خدابانوی زمین و بزرگ مادر نخستین را متجلی نموده که با نمایشی مقدس، قوای فرو مرده طبیعت را به یاری جادوی موسیقی، تازه ساخته است. نگاره نوای مهر، نمایانگر مادری است که همه مظاهر آفرینشگری را با خود دارد و اصل شکوفایی هستی از اوست.

کلیدواژه ها:

اسطورهشناختی ، کهنالگو ، محمود فرشچیان ، نگارگری ، نگارهنوای مهریونگ