میزان تعمیم پذیری مفهوم خانه مطلوب از دیدگاه اسلام در اصول معماری ایرانی

پژوهش با هدف بررسی و مطالعه در ابعاد گوناگون چیستی و چگونگی خانه مطلوب از دیدگاه اسلام و نقش آن در شکل گیری اصول معماری ایرانی و تاثیر آن بر سلامت روان بوده است. سوال اصلی تحقیق این بوده است که آیا اسلام توجهات و تذکراتی برای بنا ساختن خانه دارد و اینکه آیا این توجهات در اصول معماری ایرانی نمود پیدا کرده و نهایتا تاثیر بر آن بر سلامت روان افراد چگونه است؟ شیوه ی اصلی جمع آوری داده ها در این تحقیق مطالعات کتابخانه ای با تاکید آیات و روایات اسلامی و تطبیق آن با نظریات مهم ترین تاریخ پژوه حوزه معماری محمد کریم پیرنیا بوده است. در نهایت پس از بررسی اسنادی، ویژگی های مسکن مطلوب از آیات و روایات چهار اصل: حفظ حریم خصوصی ساکنین خانه، رعایت اندازه مناسب در زیربنا و ارتفاع، مهمان پذیری، پرهیز از تجمل گرایی و تزئینات افراطی به عنوان مهم ترین اصول طراحی خانه مطلوب از دیدگاه اسلام مورد توجه قرار گرفته و چگونگی نمودار شدن و تجلی آنها در نظام الگویی پیرنیا بررسی شده است. بنابراین این پژوهش به منظور دستیابی به میزان تعمیم پذیری ویژگی خانه مطلوب از دیدگاه اسلام در اصول پنج گانه محمد کریم پیرنیا به تطبیق این ویژگی ها پرداخته و در نهایت اثرپذیری مردم واری، پرهیز از بیهودگی و درون گرایی از ویژگی های شاخص اصول معماری ایرانی مطابق با دیدگاه ایدئولوژی اسلامی و نمود پررنگ آن در سلامت روان را از دیگر خصیصه ها حائز اهمیت بیشتری قلمداد کرده است. بنابراین امید آن است که فرد مسلمان با بهره گیری از اصول اسلامی و تجسم کالبدی آن انعکاسی از دین را در طراحی خانه مطلوب خود فراهم آورد.

کلیدواژه ها:

خانه ، مطلوب ، دیدگاه اسلام ، معماری ایرانی ، سلامت روان ، محمد کریم پیرنیا