فلسفه و هرمنوتیک از نظر رضا داوری اردکانی

این مقاله از منظر نظریه انتقادی اجتماعی به تحلیل نقش بنیادین و انتقادی هرمنوتیک و نسبت آن با فلسفه در منظومه فکری رضا داوری اردکانی می پردازد. هرمنوتیک در اندیشه داوری، نه یک رشته آکادمیک یا روش تفسیری، بلکه خود فلسفه در مقام مواجهه با بحران دوران معاصر است. داوری با هم سخنی انتقادی با هایدگر و با بهره گیری از ابزارهای هرمنوتیک پدیدارشناسانه، به تشخیص و نقد تفسیر مدرن از جهان و انسان می پردازد. این مقاله نشان می دهد که داوری چگونه با شالوده شکنی مولفه هایی چون عقلانیت ابزاری و سیطره روش، بحران هویت در علوم انسانی را به پذیرش ناآگاهانه همین تفسیر مدرن نسبت می دهد و مفهوم غرب زدگی را نه یک پدیده اجتماعی، بلکه یک بیماری هرمنوتیکی صورت بندی می کند. در مقابل این بن بست، او با قرابت فکری به گادامر، راه برون رفت را نه در ارائه یک ایدئولوژی جدید، بلکه در ممارست فکری مبتنی بر گفتگو و امتزاج افق ها با سنت خودی و تجدد غربی می داند. هدف نهایی مقاله، پاسداری از امکان تفکر اصیل و تبدیل هرمنوتیک به یک فلسفه سیاسی بنیادین است که به شروط امکان زیستن مسئولانه در وضعیت تاریخی کنونی می اندیشد.

کلیدواژه ها:

هرمنوتیک فلسفی ، نقد تجدد ، وضعیت تاریخی ، فلسفه علوم انسانی ، غرب زدگی ، امکان تفکر