بررسی ظرفیت های توسعه درونی در بهسازی و نوسازی بافت های فرسوده شهری (مطالعه موردی: محله امیر زین الدین تبریز)

سیاست توسعه میان افزا به عنوان شکلی از رشد هوشمند و توسعه پایدار و نوین در شهرسازی تلقی می شود که در آن این موضوع به صورت اساسی مورد توجه قرار گرفته و با رویکرد توسعه از درون سعی در حفظ اراضی پیرامونی شهرها و انتظام بخشی به بافت های موجود دارد. بافت های فرسوده فضاهایی هستند که عناصر اصلی ساختار فضایی آن ها دچار نقصان شده و در مواقع بروز مشکلات و بلایای طبیعی بیشترین خسارت و آسیب را در پی دارند. امروزه با وجود فزونی گرفتن سیر قهقرایی این بافت ها لزوم توجه همه جانبه به این مشکل در سراسر نقاط کشور ضروری است. محله امیرزین الدین تبریز نیز با مشکل بافت فرسوده روبه روست و به توجه و چاره اندیشی مسئولین شهری در این مورد نیازمند می باشد. پژوهش حاضر به بررسی نقش توسعه میان افزا در اصلاح بافت فرسوده محله امیرزین الدین تبریز پرداخته است. روش پژوهش حاضر، توصیفی-تحلیلی و دارای ماهیت توسعه ای کاربردی است. داده های مورد نیاز با استفاده از مطالعات کتابخانه ای و اسنادی گردآوری گردید. تعداد ۹ معیار موثر در تحقیق مورد بررسی قرار گرفتند که عبارتند از: نوع کاربری، کیفیت ابنیه، عمر ابنیه، مصالح به کار رفته، تعداد طبقات، دسترسی، اندازه قطعات، دانه بندی و تراکم جمعیت. در این پژوهش از روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) در نرم افزار Choice Expert به منظور اولویت بندی و وزن دهی معیارها و از تابع Overlay در محیط GIS برای تلفیق و همپوشانی لایه ها استفاده شده است. نتایج نشان می دهند که منطقه مورد مطالعه در سطح بیش از ۷۹ درصد استعداد توسعه میان افزا را دارد و بافت فرسوده می تواند نقش موثر در کاهش رشد بی رویه شهر داشته باشد. در ضمن از لحاظ شبکه معابر محدودیت هایی جهت توسعه میان افزا وجود دارد که در آن رابطه نیز نقشه پیشنهادی جهت مرتفع ساختن مشکل مربوطه لحاظ گردیده است.

کلیدواژه ها:

توسعه میان افزا ، بافت فرسوده ، محله امیرزین الدین تبریز ، توسعه پایدار