بررسی چالش ها و تجارب جهانی در مدیریت پسماند شهری ایران

مدیریت پسماند شهری یکی از مهم ترین چالش های زیست محیطی، اقتصادی و اجتماعی قرن بیست و یکم به شمار می رود که به طور مستقیم با رشد شهرنشینی، افزایش جمعیت شهری و تغییر الگوهای تولید و مصرف مرتبط است. در دهه های اخیر افزایش چشمگیر حجم و تنوع پسماندهای شهری فشار فزاینده ای بر منابع طبیعی، زیرساخت های شهری و نظام های مدیریتی وارد کرده و در صورت مدیریت نادرست پیامدهای جدی برای سلامت انسان و محیط زیست به همراه داشته است. این مطالعه به صورت یک مرور سیستماتیک مطالعات داخلی و خارجی با هدف شناسایی، تحلیل و طبقه بندی چالش ها و راهکارهای مدیریت پسماند شهری در دهه اخیر ارائه شده است. نتایج مرور سیستماتیک نشان می دهد که کمبود زیرساخت های مناسب، محدودیت منابع مالی، ضعف مشارکت عمومی، ناکارآمدی قوانین و نبود مدیریت یکپارچه از مهم ترین موانع مدیریت پایدار پسماند شهری به ویژه در کشورهای در حال توسعه از جمله ایران محسوب می شوند. در مقابل توسعه تفکیک از مبدا، افزایش نرخ بازیافت، استفاده از فناوری های نوین، حرکت به سمت اقتصاد چرخ های و تقویت آموزش و مشارکت اجتماعی به عنوان موثرترین راهکارهای جهانی شناسایی شده اند. یافته های این مطالعه می تواند به عنوان مبنایی علمی برای سیاست گذاران، مدیران شهری و پژوهشگران در جهت طراحی و اجرای نظام های کارآمد و پایدار مدیریت پسماند شهری مورد استفاده قرار گیرد. در نهایت، با توجه به نتایج تحلیل، تلفیقی پیشنهادات کاربردی و مشخص برای بهبود مدیریت پسماند شهری در ایران ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

مدیریت پسماند شهری ، مرور سیستماتیک ، بازیافت ، اقتصاد چرخ های ، توسعه پایدار