قمار بزرگ ترامپ و بازتعریف قواعد بازی در خاورمیانه

سیاست خاورمیانه ای دونالد ترامپ رئیس جمهور ایالات متحده، نمایانگر تحولی پارادایمی در رویکرد سنتی آمریکا به این منطقه ژئوپلیتیک حیاتی بود. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی و با اتکا به اسناد رسمی، نطق ها و تصمیم های کلیدی دولت ترامپ به واکاوی مبانی، اهداف، ابزارها و پیامدهای این سیاست می پردازد. چارچوب نظری مقاله بر محور دوگانه «واقع گرایی تهاجمی و دیپلماسی تراکنشی» استوار است که در شعار «اول آمریکا» تبلور یافت. یافته های تحقیق نشان می دهد که دولت ترامپ با کنار گذاشتن نسبی چندجانبه گرایی سنتی، بر دوجانبه گرایی متمرکز شد و با خروج از توافق هسته ای با ایران (برجام)، انتقال سفارت آمریکا به اورشلیم، و تسهیل توافق های ابراهیم میان اسرائیل و چند کشور عربی نقشه سیاسی منطقه را دستخوش تغییر کرد. همچنین، رویکرد «فشار حداکثری» علیه ایران، حمایت بی سابقه از متحدان سنتی مانند عربستان سعودی و اسرائیل و کاهش حضور نظامی مستقیم به ویژه در سوریه از دیگر ویژگی های شاخص این دوره بود. این مقاله استدلال می کند که اگرچه سیاست ترامپ در کوتاه مدت به عادی سازی روابط برخی کشورهای عربی با اسرائیل و تضعیف اقتصادی ایران انجامید، اما در بلندمدت با افزایش تنش ها در خلیج فارس، تضعیف نهادهای بین المللی، و ایجاد بی ثباتی ساختاری همراه بود.

کلیدواژه ها:

دونالد ترامپ ، آمریکا ، خاورمیانه ، سیاست خارجی