ویژگی های روان سنجی پرسشنامه تجربه بازی دوران کودکی (CPEQ-۲۸): تحلیل عاملی، پایایی و روایی در نمونه ای از بزرگسالان جوان ایرانی

پژوهش حاضر با هدف ارزیابی ویژگی های روان سنجی پرسشنامه تجربه بازی دوران کودکی (CPEQ-۲۸) در جمعیت بزرگسالان جوان ایرانی انجام شد. طرح پژوهش توصیفی-همبستگی از نوع اعتباریابی و هنجاریابی مقطعی بود. جامعه آماری را کلیه دانشجویان مقطع کارشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران در سال ۱۴۰۳ با دامنه سنی ۱۸ تا ۲۱ سال تشکیل می دادند. با احتساب ریزش ۲۰ درصدی و بر اساس قاعده حداقل ۱۰ مشاهده به ازای هر گویه، ۴۲۰ نفر به روش هدفمند انتخاب شدند که در نهایت ۴۱۰ پرسشنامه معتبر تحلیل گردید. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه تجربه بازی دوران کودکی (CPEQ-۲۸)، پرسشنامه ترومای دوران کودکی (CTQ-SF)، پرسشنامه تجربه غنی شده دوران کودکی، آزمون خلاقیت عابدی (CT)، پرسشنامه بهزیستی روان شناختی ریف (RSPWB-۱۸)، مقیاس عاطفه مثبت و منفی (PANAS) و پرسشنامه مهارت های اجتماعی ماتسون (MESSY) بود. برای تحلیل داده ها از تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی، ضرایب آلفای کرونباخ و امگای مک دونالد، ضریب همبستگی درون رده ای، ماتریس همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون سلسله مراتبی استفاده شد. تحلیل عاملی اکتشافی روی نیمی از نمونه (۲۰۵ نفر) ساختار شش عاملی را با تبیین ۶۸/۴۰ درصد از واریانس کل تایید کرد. تحلیل عاملی تاییدی روی نیمه دیگر (۲۰۵ نفر) برازش قابل قبول مدل شش عاملی را نشان داد (χ²/df = ۱.۹۶، CFI = ۰.۹۲، RMSEA = ۰.۰۵۶). ضرایب آلفای کرونباخ خرده مقیاس ها بین ۰.۷۴ تا ۰.۸۶ و آلفای کل ۰.۸۲ به دست آمد. پایایی بازآزمایی با فاصله ۴ هفته بین ۰.۷۲ تا ۰.۸۸ محاسبه شد. نمره کل CPEQ-۲۸ با مهارت های اجتماعی (۰.۵۲۱)، خلاقیت (۰.۴۳)، بهزیستی روان شناختی (۰.۴۹) و عاطفه مثبت (۰.۵۶) همبستگی مثبت و با ترومای کودکی (–۰.۴۱) و عاطفه منفی (–۰.۳۳) همبستگی منفی معنادار داشت. روایی افزایشی با تبیین ۱۲.۲ درصد واریانس افزوده مهارت های اجتماعی فراتر از ترومای کودکی تایید شد. پرسشنامه تجربه بازی دوران کودکی (CPEQ-۲۸) از ویژگی های روان سنجی مطلوب شامل ساختار عاملی مستحکم، پایایی مناسب و روایی همگرا، واگرا، ملاکی و افزایشی برخوردار است و می تواند به عنوان ابزاری معتبر در پژوهش های روان شناختی و بالینی در ایران مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

تجربه بازی دوران کودکی ، اعتباریابی ، تحلیل عاملی ، پایایی ، روایی