مرور نظام مند مطالعات درباره اثربخشی مشاوره خانواده در کاهش خشونت خانگی

خشونت خانگی یکی از مشکلات پیچیده و گسترده اجتماعی و روانی است که پیامدهای جدی بر سلامت روان، روابط خانوادگی و کیفیت زندگی افراد دارد. شواهد پژوهشی نشان می دهد که مشاوره خانواده به عنوان یک مداخله روان شناختی و اجتماعی، می تواند نقش مهمی در کاهش خشونت خانگی ایفا کند. هدف این مطالعه، مرور نظام مند مطالعات منتشرشده بین سال های ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۵ در زمینه اثربخشی مشاوره خانواده در کاهش خشونت خانگی است. در این مطالعه، ۱۰ منبع معتبر فارسی و انگلیسی مورد بررسی قرار گرفت و یافته ها با استفاده از تحلیل محتوایی و مقایسه نتایج مطالعات مختلف تحلیل شدند. نتایج نشان داد که مشاوره خانواده به ویژه با رویکرد درمان سیستمی و تنظیم هیجان، توانسته است به طور قابل توجهی خشونت روانی و عاطفی را کاهش دهد و کیفیت روابط زوجین را بهبود بخشد. با این حال، در موارد خشونت فیزیکی شدید، مشاوره خانواده به تنهایی اثربخشی محدودی دارد و ترکیب مداخلات مشاوره ای با حمایت اجتماعی و حقوقی، نتایج موثرتری ارائه می دهد. همچنین، عوامل متعددی از جمله ویژگی های خانوادگی، مدت زمان مداخله، پشتیبانی اجتماعی و زمینه فرهنگی بر موفقیت مداخلات تاثیرگذار هستند. محدودیت های مطالعات شامل نمونه های کوچک، محدودیت جغرافیایی و چالش های ایمنی در خانواده های خشونت آمیز بود. به طور کلی، مشاوره خانواده یک ابزار موثر برای کاهش خشونت خانگی، ارتقای سلامت روان و بهبود تعاملات خانوادگی است و استفاده از مداخلات ترکیبی و توجه به ویژگی های فردی و فرهنگی خانواده ها، اثربخشی آن را افزایش می دهد. یافته های این مرور نظام مند می تواند راهنمای پژوهش های آینده و سیاست گذاری در حوزه کاهش خشونت خانگی باشد.

کلیدواژه ها:

خشونت خانگی ، مشاوره خانواده ، درمان سیستمی ، تنظیم هیجان ، مداخلات روان شناختی