حکمرانی امنیتی در اندیشه و آراء امام خمینی (ره) تحلیلی بر پایه مولفه های حکمرانی نوین

حکمرانی امنیتی یکی از عرصه های بنیادین در مطالعات سیاست گذاری و اداره امور عمومی است که دامنه آن از رویکردهای سنتی مبتنی بر امنیت سخت تا الگوهای نوین امنیت انسانی و چند بازیگری گسترده شده است. انقلاب اسلامی ایران نمونه ای از تحول در الگوهای امنیت و حکمرانی در دهه های پایانی قرن بیستم به شمار می آید. امام خمینی (ره) به عنوان رهبر انقلاب، بنیان گذار نظام جمهوری اسلامی و مهمترین مرجع نظری در نخستین دهه پس از انقلاب نقش تعیین کننده ای در شکل گیری گفتمان امنیت و ساز و کارهای حکمرانی در جمهوری اسلامی داشت. پژوهش حاضر با اتکا به چارچوب نظری حکمرانی نوین شامل چندبازیگری، مشارکت عمومی، شفافیت، عدالت محوری، مردم پایه بودن، مشروعیت و ترکیب ابزارهای نرم و سخت به استخراج دلالت های حکمرانی امنیتی در آثار ۲۵ گانه شامل پیام ها، سخنرانی ها و رهنمودهای امام خمینی از ۱۳۵۷ تا ۱۳۶۸ می پردازد. یافته ها نشان می دهد که مفهوم امنیت در اندیشه امام خمینی بر پایه مولفه هایی چون مردم محوری، عدالت، استقلال، مشارکت، اخلاق و معنویت، مقابله با سلطه، قانون گرایی و ترکیب اقتدار با رافت شکل گرفته است. این مقاله همچنین نشان می دهد که اندیشه امام از بسیاری جهات به الگوهای مدرن حکمرانی امنیتی نزدیک است و از ظرفیت نظری قابل توجهی برای توسعه چارچوب های بومی حکمرانی برخوردار است.

کلیدواژه ها:

حکمرانی ، امنیتی ، امام خمینی ، رویکرد سنتی ، رویکرد مدرن ، امنیت ملی