قواعد ساختاری حکومت در جمهوری اسلامی ایران

در این مقاله در چارچوب مفهومی حکومت مندی و با به کارگیری روش تبارشناسی در پاسخ به پرسش از ماهیت حکومت در جمهوری اسلامی ایران پژوهش انجام گرفته است. روش تبارشناسی ارتباط دانش و قدرت را بررسی می کند و حکومت مندی نیز به ارتباط سامانه های معرفتی در شکل دهی به نهادهای سیاسی می پردازد. در این تحلیل حکومت مند شدن اندیشه سیاسی پس از انقلاب اسلامی واکاوی می گردد؛ اینکه کدام سامانه های دانایی چه نهادهای سیاسی و چه ساختار و شبکه قدرتی ایجاد کردند و تعاملات آنها با یکدیگر چگونه است. در مقاله برای ترسیم حکومت مندی جمهوری اسلامی ایران مدلی چهارلایه ارائه و تبیین کرده ایم که می تواند جهت فهم ساختار حکومت مندی نظام سیاسی ایران و چگونگی رفتار آن مورد استفاده قرار بگیرد. برای تبارشناسی هر یک از ساخت های تئوکراتیک، بوروکراتیک، دموکراتیک و میلیتاریک دامنه ی واژگان تخصصی و مفاهیم و سامانه ی معرفتی مرتبط با آن ساخت، نظریه پردازان و شارحین، شاخص چگونگی تاسیس ساخت و یا پیشینه ی پیشامدرن آن و نهادهای مرتبط با آن را در جمهوری اسلامی شناسایی و تحلیل کرده ایم. نهایتا با بررسی آسیب شناسی عملکرد آن ساخت، کنشگران و نهادهای مربوطه و تعاملات آنان با سایر ساخت های قدرت بررسی شده اند. نتیجه چنین است که دولت-ملت ایران پس از انقلاب اسلامی دارای چهار ساخت قدرت است که بدون شناخت آنها نمی توان فرایندهای سیاست گذاری در جمهوری اسلامی را تحلیل کرد.

کلیدواژه ها:

ایران ، تبارشناسی ، حکومت مندی ، ساخت قدرت ، میشل فوکو