جایگاه حفاظتی گونه انحصاری (Asteraceae) Cousinia fabrorum Rech.f.

گونه انحصاری Cousinia fabrorum Rech.f.، گونه ای بوته ای و متعلق به تیره کاسنی (Asteraceae) است. ویژگی های شاخص این گونه شامل فرم رویشی بوته ای و برگ های خاردار و پوشیده از کرک های سفید نمدی در سطح زیرین است. این گونه، انحصاری تپه های آهکی کوه های آهنگران در استان خراسان جنوبی (شرق ایران) است. در این پژوهش، وضعیت حفاظتی این گونه براساس شیوه نامه اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN) و با استفاده از سه معیار اصلی میزان حضور (EOO)، سطح تحت اشغال(AOO)  و اندازه جمعیت بررسی شد. نتایج نشان داد، این گونه جمعیت های محدودی دارد و بیشتر در تپه های سنگ ریزه ای با شیب ملایم می روید. از این گونه، تنها یک جمعیت به صورت لکه لکه مشاهده شد که مقدار میانگین سطح اشغال آن حدود ۱ کیلومتر مربع است. براساس معیارهای IUCN، این گونه «در بحران انقراض (CR)» معرفی می شود. با وجود خشبی بودن گیاه، رویشگاه های کوچک آن به طور جدی توسط چرای دام تهدید شده است. برای حفاظت از آن در خارج از رویشگاه پیشنهاد می شود، اقدامات مناسب شامل جمع آوری بذر و نگهداری آن در بانک ژن موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور و نیز کاشت آن در باغ گیاه شناسی ملی ایران انجام شود. با توجه به محدود بودن رویشگاه این گونه، پیشنهاد می شود اقدامات موثر برای حفاظت از رویشگاه منحصر به فرد آن توسط سازمان منابع طبیعی و مدیریت آبخیز داری کشور انجام شود.

کلیدواژه ها:

اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت ، گونه انحصاری ، جایگاه حفاظتی ، خراسان جنوبی