پالایش زیستی فلزات سنگین از‎ ‎تلخاب آب شیرین کن با استفاده از ریزجلبک ‎ Dunaliella salina

با توسعه آب شیرین کن ها در دنیا از جمله ایران نگرانی درباره تلخاب، دفع مناسب و کاهش بار آلودگی آن وجود دارد. مطالعه حاضر با هدف امکان سنجی کاهش آلاینده های فلزات سنگین تلخاب به روش زیستی، تابستان سال ۱۴۰۳ در مقیاس آزمایشگاهی در سالن آبزی پروری  پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان انجام شد. این پژوهش طی دوره ۱۴ روزه در ۳ تیمار: کشت ریز جلبک  Dnaliella salinau در آب دریا با شوری ppt ۳۸ (تیمار ۱)، تلخاب آب شیرین کن با شوری ppt ۶۵ (تیمار ۲) و آب دریای به شوری تلخاب رسیده (تیمار۳) با ۳ تکرار اجرا شد. ابتدا فلزات سنگین (نیکل، سرب، قلع، روی، مس، کادمیوم، آهن) در تلخاب و آب دریا مورد سنجش قرار گرفت. سپس تراکم سلولی  D.salinaطی دوره و میزان حذف فلزات سنگین پایان دوره مورد سنجش و محاسبه قرار گرفت. نتایج آنالیز واریانس یک طرفه نشان داد اختلاف معنی داری بین بیشترین و کمترین تراکم سلولی که به ترتیب متعلق به تیمار اول۱۰۶ × ۵۲.۸ سلول در میلی لیتر و تیمار سوم ۱۰۶ ×۴۴ سلول در میلی لیتر بود وجود داشت (p ≤۰.۰۵ ). درصد حذف فلزات سنگین توسط D.salina به ترتیب در تیمار اول، دوم و سوم برای آهن (۷۷.۲۱، ۸۰.۵۹، ۷۷.۵۴)، روی (۴۲.۷۶، ۴۶.۴۳، ۵۵.۲۸)، مس (۳۵.۳۵، ۴۸.۷۹، ۴۱.۱۸)، نیکل (۴۵.۱۸، ۲۶.۳۱، ۴۱.۵۵)، سرب (۷۶.۸۳ ،۷۴.۶۶، ۷۵.۷۵)، کروم (۴۲.۹۲، ۳۷.۴۹، ۳۵.۵۰) و کادمیوم (۲۶.۵۵، ۲۴.۳۴، ۲۹.۱۹) درصد بود. نتایج حاصله، اختلاف معنی داری بین تیمار اول و دوم و همچنین بین تیمار دوم و سوم به جز فلز سرب نشان داد (p ≤۰.۰۵ ). از اینرو تیمار دوم که از تلخاب استفاده شده بود درصد حذف فلزات سنگین بالاتری داشت. احتمال می رود نتایج فوق به دلیل استفاده ریزجلبک از آن ها به عنوان مواد ریزمغذی بوده است. بنابراین می توان گفت D.salina با حذف فلزات سنگین از تلخاب، غلظت آن ها را کاهش داده بود. بنابراین می توان کشت ریزجلبک D.salina را به عنوان راهکاری موثر جهت کاهش آلاینده های فلزات سنگین و متعادل سازی آب خروجی آب شیرین کن از نقطه نظر آلودگی پیشنهاد داد.

کلیدواژه ها:

Desalination plant ، effluent ، microalgae ، heavy metals ، Dunaliella salina ، تلخاب آب شیرین کن ، ریز جلبک ، فلزات سنگین ، ‎ Dunaliella salina