کمی سازی واکنش سبز شدن اکوتیپ های مختلف فالاریس (Phalaris minor Retz.) به دما

فالاریس (Phalaris minor Retz.) یکی از علف های هرز مهم و دردسرساز مزارع گندم است. بهره گیری از مدل های پیش بینی کننده سبز شدن جهت مدیریت موفق و کاهش جمعیت بیوتیپ های مقاوم آن حائز اهمیت است. درک دقیق از نحوه واکنش نمو گیاهان به دما، پیش شرط توسعه مدل های دقیق برآورد زمان سبز شدن در شرایط متغیر محیطی است. این مطالعه، با هدف بررسی و کمی­سازی واکنش سبز شدن چهار اکوتیپ فالاریس (گرگان، کردکوی، زیارت و کلاله) به دما و به دست آوردن دماهای کاردینال با تابع مناسب در ۱۲ تاریخ کاشت (از آذر ۱۴۰۲ تا آبان ۱۴۰۳: هر ماه یک تاریخ کاشت) در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار در محوطه دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان انجام شد. برای تحلیل سرعت نمو از کاشت تا سبز شدن، سه مدل دمایی (توابع بتا، سه تکه ای و دوتکه ای) مورد ارزیابی قرار گرفت که مدل دوتکه ای با برآورد دمای پایه ۸/۳، بهینه ۸/۲۱ و سقف ۲/۳۰ درجه سانتی گراد، بهترین برازش را نشان داد. همچنین میانگین روزهای بیولوژیک مورد نیاز برای سبز شدن در عمق دو سانتی متری خاک، ۳۴/۵ روز بود. نتایج نشان داد که در دماهای بالا (بیشتر از ۳۰ درجه سانتی گراد)، خواب به بذرها القاء شد. یافته ها بیانگر آن بود که اکوتیپ های مختلف فالاریس در استان گلستان، واکنش سبز شدن مشابهی به دما دارند که نشان­دهنده پایداری اکولوژیک و سازگاری بالای فالاریس در این استان است، بنابراین مدیریت آن ها می تواند با الگوهای مشترک انجام گیرد.

کلیدواژه ها:

دماهای کاردینال ، روز بیولوژیک ، مدل سازی