بهینه سازی چندمتغیره کیفیت خاک ورزی گاوآهن برگردان دار با استفاده از روش سطح پاسخ

حفظ بقایا و ناهمواری خاک در اراضی دیم، فرسایش را تقلیل داده و خاک ورزی حفاظتی با بهبود رشد گیاه، در پایداری کشاورزی نقش اساسی دارد. با توجه به اهمیت این روش ها و کمبود پژوهش های دقیق، مطالعه حاضر به منظور انتخاب بهینه ترین روش خاک ورزی حفاظتی انجام پذیرفت. این تحقیق به منظور مدل سازی و بهینه سازی کیفیت خاک ورزی (ناهمواری سطح و دفن بقایا) با استفاده از گاوآهن برگردان دار انجام شد. هدف، تعیین بهترین سرعت و عمق شخم گاوآهن برای دستیابی به کیفیت مطلوب خاک ورزی است. به منظور تعیین شرایط بهینه، تاثیر سرعت پیشروی تراکتور (۵، ۷.۵ و ۱۰ کیلومتر بر ساعت) و عمق شخم (۱۷.۵، ۲۲.۵ و ۲۷.۵ سانتی متر) با استفاده از روش سطح پاسخ ارزیابی شد. به منظور سنجش ناهمواری سطح خاک و تعیین درصد مدفون شدن بقایای گیاهی، به ترتیب از دستگاه پین متر و روش پردازش تصویر استفاده شد. نتایج حاکی از تاثیر معنادار کلیه فاکتورهای مستقل بر هر دو شاخص بود (P<۰.۰۱). نتایج نشان داد که افزایش عمق شخم منجر به افزایش ۳۶.۷۸ درصدی در میزان ناهمواری سطح خاک گردید، در حالی که کاهش عمق شخم با افت ۱۳.۷۴ درصدی در مدفون شدن بقایای گیاهی همراه بود. همچنین، کاهش سرعت پیشروی، کاهش ۷.۸۷ درصدی در مدفون شدن بقایا و افزایش ۳۲.۸۲ درصدی در ناهمواری سطح خاک را نشان داد. در شرایط بهینه، مقادیر ۱۰.۹۶ سانتی متر برای ناهمواری سطح خاک و ۶۹.۳۴ درصد برای مدفون شدن بقایای گیاهی مشاهده شد. این نتایج در سرعت ۵ کیلومتر بر ساعت و عمق شخم ۱۷.۵ سانتی متر به دست آمد.

کلیدواژه ها:

سرعت پیشروی ، عمق شخم ، مدفون شدن بقایای گیاهی ، ناهمواری سطح خاک