بررسی چالش های محیط زیستی دریاچه پریشان و دشت ارژن

هدف و زمینه: استان فارس با دارا بودن تنوع اقلیمی و جغرافیایی، زیستگاه شماری از مهمترین تالاب ها و مناطق حفاظت شده کشور است که نقش حیاتی در حفظ تنوع زیستی، تنظیم اقلیم محلی، تغذیه منابع آب زیرزمینی و پشتیبانی از معیشت جوامع محلی ایفا می کنند. تالاب هایی مانند دریاچه پریشان و دشت ارژن از جمله مناطق شاخص طبیعی این استان هستند که به عنوان ذخایر ارزشمند اکولوژیکی شناخته می شوند. با این حال، در دهه های اخیر این مناطق با چالش ها و تهدیدات گسترده ای مواجه شده اند. این مطالعه به بررسی تغییرات اکولوژیک دریاچه پریشان و دشت ارژن می پردازد و چالش هایی را که این دو منطقه با آن مواجه هستند را تحلیل می کند. روش کار: روش تحقیق این پروژه، توصیفی-تحلیلی است. اطلاعات مورد نیاز از طریق منابع کتابخانه ای، اسناد سازمان حفاظت محیط زیست، داده های رسمی سایت کنوانسیون رامسر، تصاویر ماهواره ای و گزارش های علمی استخراج شده و مورد تحلیل قرار گرفته است، همچنین جهت تکمیل اطلاعات، از نقشه ها و آمارهای معتبر استفاده شد. یافته ها: نتایج پژوهش نشان می دهد که تالاب پریشان وضعیت بحرانی تری نسبت به ارژن دارد؛ شاخص تنوع شانون-وینر در پریشان ۰.۰۰۲ ثبت شده است که تقریبا معادل صفر بوده و بیانگر کاهش شدید تنوع زیستی است، در حالی که این شاخص برای تالاب ارژن ۱.۸۲ است که نشان دهنده تنوع زیستی نسبتا خوب، اما در معرض تهدید، است. غنای گونه ای پریشان به ۳ گونه کاهش یافته است، در حالی که در دشت ارژن ۶۷ گونه وجود دارد. مهم ترین عوامل تهدیدکننده شامل تغییرات اقلیمی، خشکسالی های پیاپی و به ویژه استفاده گسترده و غیرمجاز از چاه های عمیق در دشت های اطراف هستند. نتیجه گیری: به طور کلی تغییرات اکولوژیکی در هر دو تالاب جدی است و این مناطق در مسیر تخریب فزاینده هستند. سناریوی تبدیل پریشان به کانون ریزگرد احتمال وقوع دارد، مگر آنکه مداخلات فوری مدیریتی، به ویژه در زمینه مدیریت یکپارچه منابع آب، صورت گیرد.

کلیدواژه ها:

تالاب بین المللی ، تخریب زیستگاه ، خشکسالی ، پرندگان ، شاخص شانون وینر ، تغییرات اکولوژیک