تحلیل نقش ساختارها، قوانین و نهادها در گذار انرژی خورشیدی ایران و پیامدهای آن برای تاب آوری حکمرانی سبز

هدف و زمینه: با توجه به موقعیت جغرافیایی استثنایی ایران و برخورداری از میانگین تابش خورشیدی بیش از ۲۲۰۰ کیلووات ساعت بر متر مربع در سال، توسعه انرژی خورشیدی به یک ضرورت راهبردی برای تامین امنیت انرژی، تحقق اهداف توسعه پایدار و مقابله با چالش های زیست محیطی تبدیل شده است. این پژوهش با هدف تحلیل نقش سازه های نهادی در تسهیل گذار به انرژی خورشیدی و تاثیر این گذار بر ارتقای تاب آوری حکمرانی سبز در ایران انجام شده است. روش کار: مطالعه حاضر با اتخاذ رویکردی کیفی و بهره گیری از روش تحلیل مضمون، داده های مورد نیاز را از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۲۵ نفر از صاحب نظران، سیاست گذاران و فعالان بخش انرژی و نیز تحلیل اسناد سیاستی و قوانین بالادستی گردآوری کرده است. یافته ها: یافته های تحقیق نشان می دهد که ناهماهنگی در سازه های نهادی موجود و ضعف قوانین حمایتی، مهم ترین موانع توسعه انرژی خورشیدی در ایران محسوب می شوند. نتیجه گیری: این مطالعه استدلال می کند که گذار موفقیت آمیز به سمت انرژی خورشیدی مستلزم تحول نهادی در سه سطح است: سطح کلان (بازتعریف قوانین و مقررات)، سطح میانی (سازمان دهی مجدد نهادها و سازوکارهای هماهنگی) و سطح خرد (تغییر هنجارها و فرهنگ سازمانی). پژوهش حاضر نتیجه می گیرد که در صورت ایجاد سازه های نهادی یکپارچه، انرژی خورشیدی می تواند به عنوان یک توانمندساز نهادی عمل نموده و از طریق پنج مکانیزم تقویت حاکمیت مشارکتی، ایجاد تنوع اقتصادی، افزایش انعطاف پذیری اکولوژیک، توسعه اختراعات فناورانه و ارتقای شفافیت، تاب آوری حکمرانی سبز را در ایران افزایش دهد.

کلیدواژه ها:

قوانین ، ساختار ، گذار انرژی خورشیدی ، تاب آوری ، حکمرانی سبز ، ایران