رابطه کیفیت خواب با توجه دانش آموزان در کلاس درس دانش آموزان شهرستان سردشت

هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه کیفیت خواب با توجه دانش آموزان در کلاس درس در میان دانش آموزان مقطع متوسطه شهرستان سردشت بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی–همبستگی و از نوع مقطعی بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان مقطع متوسطه شهرستان سردشت در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۵ بود که از میان آن ها ۳۳۰ نفر به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه کیفیت خواب پیتزبورگ (PSQI) و مقیاس توجه در کلاس درس بود. داده ها با استفاده از آمار توصیفی (میانگین، انحراف معیار) و آمار استنباطی (ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون چندگانه، آزمون t مستقل و تحلیل واریانس) تحلیل شدند. نتایج نشان داد میانگین کیفیت خواب دانش آموزان ۱۲.۸ (انحراف معیار = ۳.۲۱) و میانگین توجه در کلاس ۵۴.۳۷ (انحراف معیار = ۸.۴۵) است. بیش از نیمی از دانش آموزان (۶۲ درصد) دارای کیفیت خواب نامطلوب بودند. یافته های همبستگی نشان داد بین کیفیت خواب و توجه رابطه منفی و معناداری وجود دارد (r = -۰.۴۶, p < ۰.۰۰۱)، به گونه ای که کاهش کیفیت خواب با افت توجه در کلاس همراه است. نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد مولفه های کیفیت خواب توانستند ۲۹ درصد از واریانس توجه را تبیین کنند و مدت خواب و کارایی خواب قوی ترین پیش بین ها بودند. همچنین تفاوت معناداری در توجه بر اساس جنسیت مشاهده شد، به طوری که دختران توجه بالاتری نسبت به پسران داشتند (p = ۰.۰۰۲). افزون بر این، کیفیت خواب در پایه های تحصیلی بالاتر ضعیف تر بود (p = ۰.۰۱). در مجموع، یافته ها نشان می دهد کیفیت خواب نقش مهمی در کارکردهای شناختی و سطح توجه دانش آموزان دارد. توجه به بهداشت خواب و اجرای مداخلات آموزشی و خانوادگی در جهت بهبود الگوهای خواب می تواند به ارتقای تمرکز تحصیلی و کیفیت یادگیری دانش آموزان منجر شود.

کلیدواژه ها:

احساس تعلق به مدرسه ، بهزیستی روان شناختی ، دانش آموزان ابتدایی ، روابط مدرسه ، سلامت روان