پیش بینی بهسازی حوزه های آبریز طبیعی و مسیل ها در شهرها جهت کاهش خسارات سیلاب در طرح های جامع و تفصیلی شهری

با مروری به تاریخچه سیلاب در تهران و اقدامات پس از آن، معلوم می گردد وضعیت شبکه های جمع آوری و هدایت و کنترل سیلاب در تهران از قدیم نابسامان بوده و اقدامات پس از هر سیلاب نیز فقط مقطعی و در حد لایروبی بوده است. با مرور مطالعات طرح های جامع و تفصیلی تهران از طرح جامع ۱۳۴۷ تا طرح های بعدی تاکنون، راهکارها و طرح های محکم و مفصلی در خصوص طراحی و اجرای شبکه های کنترل سیلاب مشاهده نمی شود. با بررسی روددره ها، طرح توسعه مناطق ۲۱ و ۲۲ که جدیدتر از سایر مناطق هستند نیز مشاهده می شود که این مناطق نیز به شدت در برابر سیلاب ها آسیب پذیر هستند و راهکارهای اساسی در آن ها اجرا نشده و مسیر مسیل ها و حوزه های آبریز طبیعی یا مسدود و یا به خاطر استحصال زمین مرغوب برای ساختمان سازی، کم عرض شده اند. مهم ترین مسئله ای که در این رابطه مطرح است این است که آیا باید هر بار خسارات جانی و مالی سیل ها را تحمل کرد یا نه و می بایست با برنامه ریزی دقیق و انجام هزینه های لازم این خسارات را تا حد صفر کاهش داد. در این رابطه نیز این پرسش مطرح است که علیرغم وفور پژوهش ها و برنامه ریزی های علمی در دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی و نهادهای مسئول و مرتبط، چرا باز هم ورود توده های باران زا در کشور نگران کننده است و چه باید کرد؟ این مقاله با هدف توجه بیشتر شهرسازان، معماران و طراحان شهری، مدیران شهری و سایر دست اندرکاران تهیه و اجرای طرح های جامع و تفصیلی به موضوع و گنجانیدن طرح های بالادست قبل از وقوع فجایع تدوین گردیده و معتقد است علیرغم انجام طرح های پژوهشی فراوان، کمتر از نتایج آن ها بهره برداری شده و تاکنون نیز دفع الوقت بسیار زیادی صورت گرفته و دیگر جای درنگ نیست.

کلیدواژه ها:

زیرساخت شهری ، کانال هدایت آب سطحی ، طرح توسعه شهری ، توسعه فضای سبز ، شهر پایدار