تبیین اثرگذاری و اثرپذیری شاخص های حمل و نقل شهری پایدار در بهبود سلامت روان شهروندان، مطالعه موردی: منطقه دوازده شهر تهران

چالش های محیطی ناشی از تغییرات آب و هوایی و وابستگی شدید شهرها به خودروهایی که با سوخت فسیلی کار می کنند؛ چالش های جمعیتی ناشی از شهرنشینی سریع، رشد سریع شهرهای کوچک - متوسط و همچنین افزایش جمعیت جوان در کشورهای در حال توسعه، چالش های ناشی از فشرده سازی شهرها، سالخوردگی جمعیت و افزایش شهرهای چند فرهنگی در کشورهای توسعه یافته و... در سطح شهر، معضلات و مشکلاتی را برای شهروندان فراهم ساخته است. بدین ترتیب مقاله حاضر با هدف تبیین اثرگذاری و اثرپذیری شاخص های حمل و نقل شهری پایدار در بهبود سلامت روان شهروندان، مدنظر قرار گرفته است. روش پژوهش در این مقاله علی مقایسه ای و از لحاظ هدف کاربردی است. این پژوهش در محدوده منطقه دوازده شهر تهران و به تاریخ ۱۴۰۲ انجام شده است. جامعه مورد مطالعه را خبرگان و اساتید رشته حمل و نقل شهری تشکیل داده اند. خبرگان به روش گلوله برفی و از میان اساتید دانشگاهی و پژوهشگران فعال در زمینه حمل و نقل شهری انتخاب شدند. لذا در پژوهش حاضر برای دستیابی به نتایج معتبر حجم نمونه در نظر گرفته شده برای تکمیل پرسشنامه ۲۵ نفر از اساتید دانشگاهی و متخصصان حوزه پژوهش تعیین شد. در این تحقیق ابتدا با مرور جامع ادبیات پژوهش معیارهای حمل و نقل شهری پایدار تعیین شد سپس بر اساس معیارها و زیرمعیارهای شناسایی شده، پرسشنامه مربوط به دیمتل فازی جهت تبیین و ارزیابی روابط علت و معلولی میان معیارها تدوین و در اختیار خبرگان قرار گرفت. پس از جمع آوری پرسشنامه ها با استفاده از فن دیمتل فازی در محیط نرم افزار اکسل روابط علی بین عوامل تعیین شد. نتایج تحقیق نشان می دهد که دستیابی به پایداری در تاثیر متقابل بین بخش های مختلف توسعه پایدار که شامل ابعاد اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی است، می تواند بستر ساماندهی و کاهش هزینه های حمل و نقل شهری را فراهم کند و بهبود وضعیت در بخش های گوناگون را بسترسازی کند. از طرف دیگر سیستم حمل و نقل شهری فرهنگ سازی استفاده از ظرفیت های جدید در بستر جامعه را گسترش می دهد.

کلیدواژه ها:

حمل و نقل شهری ، حمل و نقل شهری پایدار ، سلامت روان ، سلامت روان شهروندان