نقش مدارس در پرورش شهروند مسئول و آگاه

پرورش شهروند مسئول و آگاه یکی از مهم ترین اهداف نظام های آموزشی در جوامع معاصر به شمار می رود و مدارس به عنوان نهادهای اصلی اجتماعی شدن، نقشی اساسی در تحقق این هدف ایفا می کنند. هدف پژوهش حاضر بررسی نقش مدارس در شکل گیری آگاهی اجتماعی، مسئولیت پذیری و مشارکت مدنی دانش آموزان است. این پژوهش با رویکرد توصیفی تحلیلی و بر پایه تحلیل نظری و مطالعات پیشین انجام شده است. نتایج پژوهش نشان می دهد که اگرچه مدارس از ظرفیت بالایی برای تربیت شهروند آگاه برخوردارند، اما غلبه رویکردهای آموزشی نظری، آزمون محوری و تمرکز بر موفقیت تحصیلی، موجب کمرنگ شدن آموزش عملی شهروندی شده است. یافته ها همچنین بیانگر آن است که نقش معلمان، فضای فرهنگی مدرسه و میزان مشارکت دانش آموزان در فعالیت های جمعی، تاثیر مستقیمی بر پرورش مسئولیت پذیری اجتماعی و آگاهی مدنی دارد. در مجموع، پژوهش حاضر بر ضرورت بازنگری در شیوه های آموزشی، تقویت آموزش های مشارکتی و توجه هم زمان به ابعاد شناختی، اخلاقی و عملی شهروندی در مدارس تاکید می کند و آموزش شهروندی را فرایندی می داند که باید به بخشی از تجربه زیسته دانش آموزان در محیط مدرسه تبدیل شود.

کلیدواژه ها:

مدرسه ، آموزش شهروندی ، شهروند مسئول ، آگاهی اجتماعی ، تربیت اجتماعی