نقش آموزش مبتنی بر مسئله در تقویت تفکر دانش آموزان ابتدایی

پژوهش حاضر با هدف بررسی و تبیین تاثیر آموزش مبتنی بر مسئله (Problem-Based Learning - PBL) بر تفکر انتقادی و تفکر خلاق دانش آموزان دوره ابتدایی انجام گرفت. روش پژوهش، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل دانش آموزان پایه پنجم ابتدایی شهر تهران بود که به روش نمونه گیری خوشه ای انتخاب شدند و در دو گروه آزمایشی (آموزش با PBL) و کنترل (آموزش سنتی) جای گرفتند. مداخله آموزشی به مدت ده هفته اجرا گردید. نتایج تحلیل کوواریانس (ANCOVA) نشان داد که تاثیر آموزش مبتنی بر مسئله بر تفکر انتقادی و تفکر خلاق دانش آموزان، در سطح معناداری (α < ۰.۰۵) بیشتر از گروه کنترل بوده است. تحلیل کیفی داده ها نیز بر نقش محوری «مسئولیت پذیری شناختی» در تعمیق فرایندهای تفکر تاکید کرد. در نهایت، یافته ها حاکی از آن است که PBL یک رویکرد آموزشی کارآمد برای پرورش مهارت های عالی تفکر در سطوح پایه است. بر این اساس، پیشنهاد می شود ساختارهای آموزشی به سمت کاربرد فعالانه این رویکرد تغییر یابند و تحقیقات آتی به بررسی اثرات بلندمدت آن بپردازند.

کلیدواژه ها:

تفکر انتقادی ، تفکر خلاق ، آموزش مبتنی بر مسئله ، دوره ابتدایی ، مسئولیت پذیری شناختی