نقش قصه گویی و داستان پردازی در تقویت مهارت های زبانی و اخلاقی دانش آموزان ابتدایی

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش قصه گویی و داستان پردازی در تقویت مهارت های زبانی و اخلاقی دانش آموزان دوره ابتدایی انجام شده است. در نظام های آموزشی معاصر، پرورش همزمان توانایی های ارتباطی و ارزش های اخلاقی به عنوان یکی از مهم ترین اهداف تربیتی مطرح است؛ زیرا زبان ابزار اصلی یادگیری، تعامل اجتماعی و شکل دهی به هویت فردی محسوب می شود و اخلاق نیز بنیان رفتار مسئولانه و مشارکت سازنده در جامعه را تشکیل می دهد. از این رو، شناسایی روش هایی که بتوانند این دو حوزه را به صورت تلفیقی و معنادار تقویت کنند، ضرورتی اساسی به شمار می آید. این پژوهش با رویکردی توصیفی تحلیلی و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای، اسناد علمی و یافته های پژوهش های پیشین، به تبیین ابعاد مختلف تاثیر قصه گویی بر رشد زبانی و اخلاقی کودکان پرداخته است. در این راستا، مبانی نظری مرتبط با یادگیری اجتماعی، ساخت گرایی، نقش زبان در رشد شناختی و ارتباط میان هیجان و یادگیری مورد بررسی قرار گرفته و جایگاه داستان به عنوان ابزاری آموزشی و تربیتی در چارچوب این نظریه ها تحلیل شده است. همچنین، پیشینه پژوهش های داخلی و خارجی مرور شده تا تصویری جامع از دستاوردهای علمی موجود و خلاهای پژوهشی این حوزه ارائه شود. یافته های این پژوهش نشان می دهد که قصه گویی و داستان پردازی، با ایجاد فضایی جذاب، تعاملی و عاطفی، می توانند نقش موثری در گسترش دایره واژگان، بهبود مهارت های شنیداری و گفتاری، تقویت درک مطلب و افزایش توانایی بیان نوشتاری دانش آموزان ایفا کنند. از سوی دیگر، داستان ها با فراهم آوردن موقعیت های اخلاقی متنوع و امکان همذات پنداری با شخصیت ها، زمینه درونی سازی ارزش هایی همچون همدلی، مسئولیت پذیری، احترام و همکاری را در کودکان تقویت می نمایند. نتایج همچنین حاکی از آن است که نقش معلم در انتخاب داستان های مناسب، شیوه روایت و طراحی فعالیت های تکمیلی پس از داستان، تاثیر بسزایی در میزان اثربخشی این روش دارد. در نهایت، پژوهش حاضر بر این نکته تاکید می کند که قصه گویی و داستان پردازی، در صورت بهره گیری هدفمند و برنامه ریزی شده، می توانند به عنوان راهبردی کارآمد در ارتقای کیفیت آموزش زبان و تربیت اخلاقی در مدارس ابتدایی مورد استفاده قرار گیرند و زمینه ساز پرورش نسلی توانمند، خلاق و اخلاق مدار شوند.

کلیدواژه ها:

قصه گویی ، داستان پردازی ، مهارت های زبانی ، تربیت اخلاقی ، دانش آموزان ابتدایی