تحلیل عوامل موثر بر افزایش انگیزه یادگیری در دانش آموزان دوره ابتدایی

مقدمه و هدف: انگیزه یادگیری یکی از مهم ترین پیش نیازهای موفقیت تحصیلی است، به ویژه در دوره ابتدایی که بستر اصلی شکل گیری نگرش دانش آموزان نسبت به مدرسه و علم فراهم می شود. پژوهش حاضر با هدف تحلیل و تبیین عوامل موثر بر افزایش انگیزه یادگیری در دانش آموزان دوره ابتدایی در منابع داخلی انجام شد. روش شناسی: این مطالعه از نوع توصیفی-تحلیلی با رویکرد مرور نظام مند منابع بود. جامعه پژوهش شامل مقالات علمی–پژوهشی، کنفرانسی و کتب معتبر فارسی در حوزه انگیزه یادگیری و آموزش ابتدایی بود. داده ها از طریق مطالعه اسنادی و کتابخانه ای جمع آوری و با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. در نهایت، ۸ منبع اصلی که بیشترین هم سویی را با اهداف پژوهش داشتند، به عنوان مبنای تحلیل انتخاب شدند. یافته ها: تحلیل تماتیک یافته ها منجر به شناسایی شش محور اصلی شد که بر انگیزه یادگیری در دانش آموزان ابتدایی موثرند: ناهم خوانی روش های تدریس سنتی، نقش موثر روش های تدریس فعال و مشارکتی، نقش کلیدی معلم، تاثیر محیط روانی–اجتماعی کلاس درس، اهمیت توجه به تفاوت های فردی و ضرورت رویکرد جامع به انگیزه یادگیری. این یافته ها بر لزوم تغییر از الگوهای آموزشی معلم محور به رویکردهای دانش آموزمحور، تاکید بر تعامل سازنده معلم با دانش آموزان و ایجاد فضایی امن و تشویقی در کلاس درس دلالت دارند. نتیجه گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که ارتقای انگیزه یادگیری در دانش آموزان دوره ابتدایی حاصل تعامل پیچیده ای از عوامل آموزشی، روان شناختی و محیطی است. تاکید بر روش های تدریس فعال، توانمندسازی معلمان در ایجاد فضایی حمایتی و توجه به نیازها و تفاوت های فردی دانش آموزان، از جمله راهبردهای کلیدی برای افزایش و پایداری انگیزه یادگیری در این مقطع سنی حیاتی است.

کلیدواژه ها:

انگیزه یادگیری ، دوره ابتدایی ، روش های تدریس ، معلم ، محیط کلاس ، مرور نظام مند ، تحلیل تماتیک