بررسی رابطه یادگیری مبتنی بر حل مسئله و تاثیر آن بر خلاقیت و تفکر انتقادی

امروزه در قرن بیست ویکم، آموزش و پرورش با چالش تربیت نیروی انسانی خلاق و منتقد مواجه است. رویکردهای سنتی مبتنی بر انتقال مستقیم دانش، به دلیل تمرکز بر حفظ مطالب و بی توجهی به مهارت های تفکر، از اثربخشی کمتری برخوردارند. پژوهش حاضر با هدف اصلی بررسی رابطه یادگیری مبتنی بر حل مسئله (PBL) با ارتقاء خلاقیت و تفکر انتقادی انجام شد. اهداف فرعی شامل شناسایی اثر PBL بر مولفه های خلاقیت، بررسی نقش آن در تقویت مهارت های تفکر انتقادی، مقایسه گروه های PBL و سنتی، و تحلیل همبستگی عملکرد آموزشی با سطح این مهارت ها بودند. روش تحقیق، توصیفی–تحلیلی و ابزار گردآوری اطلاعات، مطالعات کتابخانه ای شامل منابع معتبر علمی فارسی و انگلیسی بود. یافته ها نشان داد که PBL در مقایسه با روش سنتی، موجب افزایش چشمگیر مولفه هایی همچون سیالی، ابتکار، انعطاف پذیری و بسط ایده در حوزه خلاقیت، و مولفه های تحلیل، تفسیر، استنباط، ارزیابی و توضیح استدلال در حوزه تفکر انتقادی شده است. همچنین، همبستگی مثبت و معناداری بین عملکرد آموزشی و سطح این مهارت ها مشاهده شد. نتایج پژوهش تاکید می کند که به کارگیری گسترده PBL در نظام آموزشی می تواند به ارتقاء کیفیت یادگیری، دستیابی به اهداف توسعه پایدار و آماده سازی فراگیران برای حل مسائل پیچیده کمک کند.

کلیدواژه ها:

یادگیری مبتنی بر حل مسئله ، خلاقیت ، تفکر انتقادی ، عملکرد آموزشی ، توسعه پایدار