آموزش و پرورش و نقش آن در تربیت شهروندان دیجیتال

تحولات فناورانه در دهه های اخیر، مفهوم شهروندی را از چارچوب سنتی فراتر برده و ابعاد جدیدی تحت عنوان «شهروندی دیجیتال» پدید آورده است. شهروند دیجیتال فردی است که توانایی استفاده ایمن، اخلاقی، مسئولانه و انتقادی از فناوری های نوین را دارد و می تواند در فضای مجازی به صورت آگاهانه مشارکت کند. هدف پژوهش حاضر بررسی نقش نظام آموزش وپرورش در تربیت شهروندان دیجیتال و تبیین ابعاد، چالش ها و راهکارهای تحقق آن در مدارس است. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مطالعات اسنادی و کتابخانه ای است. یافته ها نشان می دهد که آموزش وپرورش با بازنگری در برنامه های درسی، توانمندسازی معلمان، توسعه سواد رسانه ای و نهادینه سازی اخلاق دیجیتال می تواند نقش محوری در شکل دهی به شهروندان مسئول در فضای مجازی ایفا کند. همچنین خلاهای موجود در سیاست گذاری، ضعف زیرساخت های فناورانه و نبود آموزش نظام مند در حوزه سواد دیجیتال از مهم ترین موانع محسوب می شوند. نتیجه گیری پژوهش تاکید دارد که تحقق شهروندی دیجیتال نیازمند رویکردی یکپارچه، مشارکت خانواده و مدرسه و بازطراحی تربیت رسمی متناسب با زیست بوم دیجیتال است.

کلیدواژه ها:

آموزش وپرورش ، شهروندی دیجیتال ، سواد رسانه ای ، اخلاق دیجیتال ، تربیت اجتماعی ، فناوری آموزشی