کالایی شدن دین: مطالعه فرآیند تقدیس گرایی تا تجاری شدن کالا در محصولات منتسب به آستان قدس رضوی

می توان قدمت کالایی شدن دین را به قدمت ادیان دانست. ادیان همواره در تکاپوی سازگاری و مخالفت با بازار مصرف بوده اند. تجسم یافتن امر مقدس و امر دینی و مبادله کردن آن چالشی است که همواره نظریه پردازان و پیروان ادیان را به خود درگیر کرده است. هنگامی که اشیاء تبدیل به کالا می شوند و ارزش اقتصادی آن ها اصالت پیدا می کند، راهی می شوند برای عرضه در بازار مصرف و به مخاطبان هدف خود ارائه می گردند. در این پژوهش فرآیند کالایی شدن اشیائی مورد مطالعه قرار گرفت که به طور ذاتی تجاری نیستند و در ابتدا ارزش معنوی آن ها و ارتباطی که با امر مقدس دارند اصالت دارد اما در فرآیند کالایی شدن ساختار بازار را پذیرفته و مانند کالا با آن ها برخورد می گردد. با مطالعه فروش محصولات متبرک آستان قدس رضوی در اینستاگرام مجموعا پنج محصول فرش، گل، غبار، کاشی و عطر حرم شناسایی شد که تمام فرآیند کالایی شدن در مورد آن ها انجام گرفته است و نشانه هایی چون هویت آفرینی، ارتباط معنوی با اشیاء، بازسازی تجربه، نشانه وفاداری و ارزش آفرینی برای افراد به همراه دارد.

کلیدواژه ها:

کالا ، کالایی شدن ، کالایی شدن دین ، بازاریابی دینی