تبیین مدل پایداری اکولوژیکی محیط شهری و حاشیه نشینی

ارتباط میان پایداری اکولوژیکی محیط شهری و حاشیه نشینی یکی از مسائل حیاتی در حوزه برنامه ریزی شهری و توسعه پایدار است که تاثیرات پیچیده و متقابل بر یکدیگر دارد. پایداری اکولوژیکی به عنوان یکی از ارکان توسعه پایدار، به شدت تحت تاثیر پدیده های اجتماعی و فضایی مانند گسترش حاشیه نشینی قرار می گیرد. این پژوهش با هدف تبیین مدل ارتباطی میان این دو پدیده، تلاش دارد تا با استفاده از روش های تحلیل تصمیم گیری چندمعیاره، شاخص های موثر در این رابطه را شناسایی و اولویت بندی کند. در این راستا، دو بعد اصلی شامل «تاثیر حاشیه نشینی بر پایداری اکولوژیکی» و «تاثیر فقدان پایداری اکولوژیکی بر گسترش حاشیه نشینی» مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تحلیل ها نشان داد که در بعد اول، شاخص هایی همچون فرسایش خاک، سیلاب، افزایش مصرف منابع طبیعی، تجاوز به فضاهای سبز و آلودگی زیست محیطی از اهمیت بیشتری برخوردار هستند. در بعد دوم نیز، عدم توازن در توسعه شهری و تخریب محیط زیست در مناطق پیرامونی به عنوان عوامل اصلی در گسترش حاشیه نشینی شناخته شدند. یافته ها نشان دهنده وجود یک چرخه دوسویه و تقویت کننده میان این دو پدیده است که در صورت عدم مدیریت موثر، می تواند تهدیدی جدی برای پایداری زیستی و اجتماعی شهرها به شمار آید. بنابراین، طراحی سیاست های یکپارچه در زمینه برنامه ریزی شهری، حفاظت از محیط زیست و توسعه متوازن، برای دستیابی به شهرهای پایدار ضروری است.

کلیدواژه ها:

پایداری اکولوژیکی ، حاشیه نشینی ، توسعه شهری ، آلودگی زیست محیطی ، برنامه ریزی شهری